Thứ hai 25/09/2017 18:39

Người giàu ở nhà xã hội

08:03 | 01/03/2017

|
Nhà ở xã hội dành cho người nghèo, thu nhập thấp, nhưng thực tế lại có nhiều người giàu mua loại nhà này và có một số hộ giàu đang sinh sống trong những căn hộ dành cho người nghèo.

Còn nhiều khách hàng khác đăng ký mua nhà ở xã hội cũng thuộc tầng lớp giàu có, sẵn tiền, mua rồi cho thuê. Do đó, giá nhà bị nâng lên khiến người thu nhập thấp càng khó tiếp cận được căn hộ mà họ vẫn mơ ước được sở hữu.

Trong báo cáo “Nhà ở giá hợp lý ở Việt Nam - Con đường phía trước” mà Ngân hàng Thế giới (WB) mới công bố cho thấy, người thu nhập dưới 10 triệu đồng/tháng khó có khả năng mua được nhà.

nguoi giau o nha xa hoi
Người giàu ở nhà xã hội

Kế hoạch phát triển của Nhà nước giai đoạn 2011-2015 là xây dựng 10 triệu m2 nhà ở xã hội, tương đương với 200.000 căn hộ. Tuy nhiên, đến nay mới có gần 40 dự án nhà ở xã hội cho người thu nhập thấp với khoảng 19.680 căn và 64 dự án nhà ở xã hội cho công nhân với 20.270 căn. Như vậy, số lượng nhà ở xã hội mới khoảng 40.000 căn, đạt khoảng 20% mục tiêu đề ra.

Quy định cho người thu nhập thấp khi mua nhà ở xã hội ban đầu bỏ ra là 20% tổng số tiền căn hộ, còn lại sẽ được trả dần cả lãi lẫn gốc. Như vậy, trung bình mỗi tháng người mua nhà phải trả 4,5-7,5 triệu đồng để sở hữu một căn hộ. Thế thì thu nhập của gia đình phải gấp 2-3 lần mức chi trả hằng tháng mới đủ điều kiện để mua nhà. Nhưng phần lớn người dân hiện không có mức thu nhập ấy mà chỉ 10-20% dân số đô thị có mức thu nhập hơn 30 triệu đồng/tháng trở lên.

Xây dựng nhà ở xã hội lại xuất phát từ suy nghĩ áp đặt cho những người có thu nhập thấp. Đó là quy định bắt buộc về diện tích tối thiểu, phòng ngủ, phòng khách, bếp, nhà vệ sinh riêng, ban công… Trong khi nhu cầu cấp bách của những người thu nhập thấp chỉ cần chỗ ở ổn định với điều kiện sống tối thiểu là được. Chính sự mâu thuẫn giữa quy định và nhu cầu của người dân nên những chung cư xây dựng không phù hợp với túi tiền của đa số dân nghèo.

Becamex Bình Dương là nhà đầu tư tiêu biểu hiện nay khi thấu hiểu được thực tế nên mới xin phép và được chấp thuận phát triển loại hình nhà ở xã hội diện tích chỉ 30m2 với giá thành thấp 90-200 triệu đồng/căn hộ. Mô hình này được đánh giá thành công vì đáp ứng yêu cầu của người dân.

Thời gian qua, chính sách phát triển nhà ở xã hội đã bị chủ đầu tư và người mua nhà trục lợi vì có nhiều kẽ hở. Việc đơn giản hóa thủ tục xác nhận cho người dân khi mua nhà ở xã hội do chủ đầu tư thực hiện đã gây nên tình trạng lộn xộn, trở thành kẽ hở để các đối tượng môi giới lợi dụng làm khống hồ sơ. Khi được xét duyệt đủ điều kiện mua nhà là đám cò mồi bán lại ngay, chủ đầu tư không thể kiểm soát được. Vẫn có thanh tra, kiểm tra, nhưng số vụ gian dối bị phát hiện rất ít. Thế mới có việc người giàu mua mấy căn hộ liền kề rồi đập tường, thông tầng, tạo ra căn hộ mới rộng tới vài trăm mét vuông như tại số 30 Phạm Văn Đồng (Dịch Vọng, Cầu Giấy, Hà Nội). Hai căn hộ số 20 và 21 của các tầng 8, 9, 14, 18 được đập thông với nhau, tạo thành những căn hộ lớn. Đặc biệt, tại tầng 19 có tới 6 căn hộ được nối thông thành 3 căn hộ lớn. Các hộ ghép căn này đều có quan hệ trong gia đình (bố con, anh chị em).

Tình trạng cho thuê lại các căn hộ cũng đang diễn ra tràn lan. Tại nhiều nhà ở xã hội, các chủ nhân căn hộ đều sử dụng các loại xe ôtô sang trọng như BMW, Mercedes, Lexus... chứng tỏ nhà xây cho người nghèo nhưng lại để người giàu ở.

Những sai phạm của chủ đầu tư và người dân như thông căn hộ, cơi nới tầng thì cơ quan chức năng mới chỉ dừng lại ở xử phạt hành chính chứ chưa có quy định bắt buộc về khắc phục lại hiện trạng.

Với những chủ đầu tư cố tình vi phạm pháp luật, tiếp tay để trục lợi thì chính quyền các địa phương không nên giao thực hiện các dự án khác trên địa bàn. Còn các đối tượng “bán nhà chui”, nếu xảy ra tranh chấp hoặc quá trình sử dụng nhà có vấn đề gì thì người mua hoàn toàn gánh chịu rủi ro. Nếu kiện cáo người bán hoặc cơ quan liên quan thì không có cơ sở pháp lý, pháp luật để bảo vệ quyền lợi của người mua nhà.

Trước những thực trạng nêu trên, lãnh đạo các cấp của ngành xây dựng cũng như chính quyền các địa phương cần rà soát lại và sớm điều chỉnh các quy định chưa phù hợp. Có như thế người thu nhập thấp mới có cơ hội sở hữu căn hộ thuộc những dự án nhà ở xã hội đúng với ý nghĩa của nó.

Hoài Anh