Công nghiệp dầu khí giúp Việt Nam nắm lợi thế trong chuỗi giá trị điện gió ngoài khơi

Giám đốc điều hành GWEC Ben Backwell: Nhiều doanh nghiệp Việt Nam đã tham gia sản xuất các cấu kiện, thiết bị cho ngành điện gió và hoàn toàn có khả năng mở rộng quy mô trong thời gian tới.

Trao đổi với báo chí bên lề Hội nghị Năng lượng gió khu vực châu Á - Thái Bình Dương, ông Ben Backwell - Giám đốc điều hành Global Wind Energy Council (GWEC), cho rằng cuộc khủng hoảng dầu khí gần đây cho thấy sự cần thiết phải đẩy nhanh quá trình chuyển dịch năng lượng.

Theo ông Ben Backwell, châu Á hiện là khu vực chịu tác động rõ rệt từ các biến động nguồn cung năng lượng toàn cầu. Trong khi đó, quá trình điện khí hóa nền kinh tế đang diễn ra với tốc độ nhanh chóng, từ giao thông, sản xuất công nghiệp đến nhiều lĩnh vực khác. Điều này khiến nhu cầu điện tiếp tục gia tăng mạnh mẽ.

"Những rủi ro tại eo biển Hormuz cùng sự phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch nhập khẩu đã đưa vấn đề an ninh năng lượng trở thành trọng tâm trong các cuộc thảo luận giữa Chính phủ, doanh nghiệp và nhà đầu tư. Năng lượng tái tạo là nguồn tài nguyên nội tại của mỗi quốc gia, không phụ thuộc vào các tuyến vận tải quốc tế hay nguồn cung nhập khẩu", ông Ben Backwell nhấn mạnh.

Người đứng đầu GWEC đánh giá, Việt Nam sở hữu những điều kiện thuận lợi hiếm có để phát triển năng lượng tái tạo. Bên cạnh tiềm năng điện mặt trời đáng kể, Việt Nam còn có nguồn tài nguyên gió chất lượng cao, đặc biệt là điện gió ngoài khơi với tiềm năng kỹ thuật được ước tính khoảng 600 GW.

Nguồn tài nguyên này đủ khả năng đáp ứng nhu cầu điện cho quá trình công nghiệp hóa, tăng trưởng kinh tế và điện khí hóa trong nhiều thập kỷ tới, đồng thời giảm đáng kể sự phụ thuộc vào nhiên liệu nhập khẩu.

Việt Nam hiện là những thị trường điện gió trên bờ và gần bờ phát triển nhanh nhất khu vực châu Á - Thái Bình Dương.

Việt Nam hiện đã nằm trong nhóm những thị trường điện gió trên bờ và gần bờ phát triển nhanh nhất khu vực châu Á - Thái Bình Dương với khoảng 6 GW công suất đã vận hành. Tuy nhiên, bước phát triển tiếp theo mang tính quyết định sẽ là triển khai các dự án điện gió ngoài khơi quy mô lớn.

Hiện nhiều dự án đã được cấp phép hoặc đang hoàn thiện các thủ tục đầu tư. Khi đi vào triển khai, các dự án này sẽ bổ sung lượng công suất đáng kể cho hệ thống điện quốc gia, đồng thời tạo nền tảng cho một ngành công nghiệp mới.

Tuy vậy, ông Ben Backwell cũng lưu ý điện gió ngoài khơi là lĩnh vực có độ phức tạp cao, liên quan đến nhiều thủ tục pháp lý, cấp phép, đánh giá tác động môi trường và các yêu cầu kỹ thuật chuyên sâu. Do đó, việc xây dựng một khuôn khổ pháp lý minh bạch, ổn định và có thể dự đoán được là yếu tố then chốt để thu hút dòng vốn đầu tư.

Điện gió ngoài khơi đòi hỏi nguồn vốn lên tới hàng chục tỷ USD. Các nhà đầu tư cần một môi trường đầu tư rõ ràng, ổn định và có tính cạnh tranh. Đây là lĩnh vực mà GWEC đang tích cực hỗ trợ thông qua việc chia sẻ kinh nghiệm quốc tế và các thông lệ tốt nhất từ những thị trường thành công trên thế giới.

Không chỉ mang ý nghĩa về an ninh năng lượng, điện gió ngoài khơi còn được xem là động lực thúc đẩy hình thành một chuỗi cung ứng công nghiệp mới. Theo lãnh đạo GWEC, ngành công nghiệp này sẽ tạo ra nhu cầu lớn về nhân lực kỹ thuật, dịch vụ hậu cần, hạ tầng cảng biển, chế tạo thiết bị và các dịch vụ hỗ trợ.

Việt Nam được đánh giá có nhiều lợi thế để tham gia sâu vào chuỗi giá trị này nhờ nền tảng công nghiệp chế tạo và kinh nghiệm tích lũy từ ngành dầu khí cũng như các dự án điện gió hiện hữu. Nhiều doanh nghiệp trong nước đã tham gia sản xuất các cấu kiện, thiết bị cho ngành điện gió và hoàn toàn có khả năng mở rộng quy mô trong thời gian tới.

"Nếu duy trì được môi trường cạnh tranh lành mạnh, thu hút đúng nhà đầu tư và xây dựng được ngành công nghiệp đủ sức cạnh tranh quốc tế, Việt Nam không chỉ đáp ứng nhu cầu trong nước mà còn có thể xuất khẩu sản phẩm, dịch vụ sang các thị trường khác trong khu vực. Điều đó có thể tạo ra hàng trăm nghìn việc làm trong những thập kỷ tới", Giám đốc điều hành GWEC nhận định.

Từ góc độ cơ quan quản lý tham gia hội nghị, ông Đinh Văn Tôn - đại diện Bộ Công Thương cho biết điện gió ngoài khơi vẫn là lĩnh vực tương đối mới tại Việt Nam nên quá trình triển khai đang được thực hiện một cách thận trọng và bài bản. Đây là một trong những lĩnh vực ưu tiên trong quá trình hoàn thiện khuôn khổ pháp lý nhằm tạo nền tảng cho sự phát triển lâu dài. Với sự hỗ trợ của các đối tác quốc tế như GWEC, Norway, Denmark, Việt Nam đang từng bước hoàn thiện các cơ chế, chính sách cần thiết để thúc đẩy ngành điện gió ngoài khơi phát triển theo hướng bền vững và hiệu quả.

GWEC: Điện gió toàn cầu vẫn cần tăng trưởng gấp ba

GWEC: Cần “cứu trợ” cho các dự án điện gió tại Việt Nam

Việt Nam đăng cai hội nghị điện gió lớn nhất châu Á - Thái Bình Dương

GWEC: Đây là thời điểm nhà đầu tư nên quay lại thị trường điện gió Việt Nam