Năng lượng tái tạo phát triển mạnh mẽ tại Trung Đông và Bắc Phi

Ngành năng lượng tái tạo tại khu vực Trung Đông và Bắc Phi (MENA) đang có bước chuyển mình mạnh mẽ. (Ảnh: AFP)

Thị trường này ghi nhận mức tăng trưởng hằng năm là 14,4%, được thúc đẩy bởi các chiến lược đầy tham vọng và xu hướng đa dạng hóa nguồn cung năng lượng. Nỗ lực giảm sự phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch và tiệm cận với các tiêu chuẩn quốc tế mới, vốn đang định hình các lựa chọn chiến lược của chính phủ các nước trong khu vực.

Tài nguyên năng lượng mặt trời dồi dào và động lực chính trị ngày càng rõ nét

Khu vực MENA sở hữu điều kiện tự nhiên lý tưởng, hấp thụ tới 26% tổng bức xạ mặt trời toàn cầu. Mỗi kilomet vuông sa mạc tại đây có khả năng tạo năng lượng tương đương từ một đến hai triệu thùng dầu mỗi năm. Ả Rập Xê-út và Maroc là hai trong số những quốc gia đi đầu trong việc khai thác tiềm năng này, thúc đẩy sự phát triển mạnh mẽ của các dự án điện mặt trời và điện gió quy mô lớn. Động lực chính trị được thể hiện qua những đợt cải cách luật pháp, các chính sách ưu đãi đầu tư và thiết lập các mô hình mới về hợp tác công - tư.

Nhu cầu ngày càng tăng và những định hướng phát triển công nghiệp mới

Tốc độ gia tăng dân số cùng với tiến trình công nghiệp hóa đang góp phần thúc đẩy mạnh mẽ nhu cầu năng lượng trong khu vực. Năng lượng tái tạo nổi lên như giải pháp ưu tiên để phục vụ quá trình điện khí hóa các ngành kinh tế mới và hiện đại hóa cơ sở hạ tầng. Nhiều quốc gia đang đặt cược vào hydro xanh và amoniac như những trụ cột chiến lược không chỉ cho mục tiêu xuất khẩu mà còn để tích hợp vào hệ thống sản xuất điện nội địa và lĩnh vực giao thông vận tải.

Một trong những sáng kiến tiêu biểu chính là công viên năng lượng mặt trời Mohammed bin Rashid Al Maktoum tại Dubai - hiện đang giữ danh hiệu là nhà máy điện mặt trời tập trung lớn nhất thế giới, với công suất đạt 1 GW. Dự án này thể hiện rõ quyết tâm của khu vực trong việc nhân rộng các công trình năng lượng quy mô lớn, kết hợp công nghệ nhiệt điện mặt trời và quang điện, nhằm đảm bảo dòng điện năng ổn định cả ngày lẫn đêm.

Ai Cập dẫn đầu quá trình chuyển đổi năng lượng trong khu vực

Ai Cập được kỳ vọng sẽ trở thành thị trường năng lượng tái tạo lớn nhất khu vực, với tổng giá trị ước tính đạt 19,8 tỷ USD vào năm 2030. Quốc gia này sở hữu nhiều lợi thế tự nhiên, đặc biệt là mức bức xạ mặt trời cao, đồng thời theo đuổi chiến lược chính trị tích cực nhằm đa dạng hóa cơ cấu năng lượng. Nhà máy điện mặt trời Benban, đặt tại Aswan với tổng công suất 1,8 GW, hiện là một trong những tổ hợp điện mặt trời lớn nhất thế giới và đang thu hút lượng vốn đầu tư quốc tế đáng kể, qua đó thúc đẩy hợp tác chặt chẽ giữa khu vực công và tư.

Nhiều doanh nghiệp mới nổi như Yellow Door Energy, Enerwhere, Nour Energy, Pylon và Barq EV đang góp phần định hình thị trường, thúc đẩy đổi mới công nghệ và tăng tính cạnh tranh của khu vực. Việc phát triển các dự án công nghiệp tập trung vào năng lượng không phát thải carbon đang tái cấu trúc toàn bộ ngành năng lượng, đồng thời mở ra những triển vọng kinh tế mới cho toàn khu vực.

Trung Quốc lập kỷ lục mới về năng lượng mặt trời

Vì sao năng lượng tái tạo không thể giải quyết được khủng hoảng khí hậu?