Thứ tư 20/11/2019 06:14

Lần đầu tiên Việt Nam ghép xương đùi nhân tạo bằng vật liệu in 3D

17:18 | 06/11/2019

|
Thay thế xương đùi bằng xương nhân tạo in 3D vừa được thực hiện thành công tại Bệnh viện Đa khoa Xanh Pôn. Đây là lần đầu tiên Việt Nam thực hiện kỹ thuật tiên tiến này thay vì cắt bỏ xương đối với những bệnh nhân bị u xương như trước đây.    
lan dau tien viet nam ghep xuong dui nhan tao bang vat lieu in 3dVì sao dân văn phòng thường bị thoái hóa xương khớp sớm?
lan dau tien viet nam ghep xuong dui nhan tao bang vat lieu in 3dNgười thầy thuốc có “đôi tay vàng”
lan dau tien viet nam ghep xuong dui nhan tao bang vat lieu in 3dBệnh chồng bệnh vì tự ý dùng thuốc giảm đau xương khớp

Cả 2 trường hợp là ông Nguyễn Văn V. 50 tuổi, ở Bắc Binh, và ông Khuất Hữu T. 46 tuổi, Hà Nội, đều được chẩn đoán là u xương sụn chuyển dạng vùng đầu trên xương đùi.

Do được phát hiện muộn và không điều trị trong một thời gian dài lên tới trên 10 năm, nên kích thước của 2 khối u đều rất lớn và phát triển phì đại như một cây súp lơ, xâm lấn hết toàn bộ đầu trên xương đùi trên một đoạn dài gần 20 cm, làm phá hủy hoàn toàn phần cấu trúc xương này.

lan dau tien viet nam ghep xuong dui nhan tao bang vat lieu in 3d
Quá trình tạo ra mô hình in 3D từ bản quét cắt lớp vi tính của bệnh nhân 

Trước những ca bệnh như thế, trên thế giới giải pháp được lựa chọn hàng đầu là cắt bỏ đoạn xương hỏng kèm theo u và thay thế bằng khớp nhân tạo chuôi dài lắp ghép đặc biệt bằng chất liệu hợp kim titan với chi phí vô cùng đắt đỏ.

Còn tại Việt Nam, đến nay các phẫu thuật viên vẫn luôn gặp khó khăn khi đưa ra giải pháp triệt để điều trị, vì phải cân nhắc làm sao vừa giải quyết khối u vừa giúp bệnh nhân bảo tồn được chức năng của khớp háng.

Thậm chí trước đây, nếu bệnh nhân được khẳng định chẩn đoán là ung thư xương thì phương pháp duy nhất được lựa chọn là tháo bỏ khớp háng, khiến bệnh nhân chịu cảnh tàn phế đến suốt đời.

Trong những năm gần đây, nhờ sự phát triển và ứng dụng của công nghệ in 3D trong tất cả các lĩnh vực khoa học, đời sống; đặc biệt cùng sự ra đời của công nghệ sử dụng vật liệu Peek trong tạo hình xương nhân tạo, một hướng đi mới đã được mở ra để điều trị cho những bệnh nhân có bệnh lý u xương phức tạp.

lan dau tien viet nam ghep xuong dui nhan tao bang vat lieu in 3d
Hình ảnh thực tế trong phẫu thuật của đoạn xương nhân tạo được cấy ghép

Theo đó, bác sĩ Khoa Chấn thương chỉnh hình và Y học thể thao, Bệnh viện đa khoa Xanh Pôn, đã quyết định thực hiện phương án điều trị cho hai trường hợp u đầu trên xương đùi theo kỹ thuật ghép xương đùi nhân tạo in 3D hoàn toàn.

ThS. Phạm Trung Hiếu, trưởng đơn nguyên Phẫu thuật khớp háng và khung chậu, thuộc Khoa Chấn thương chỉnh hình và Y học thể thao, cho biết, quy trình được thực hiện sơ lược như sau: cả 2 bệnh nhân được tiến hành chụp cắt lớp vi tính vùng khớp háng và xương đùi 2 bên. Sau đó, dựa vào mẫu dựng hình 3D của xương đùi và khớp háng bên lành, các kỹ sư tạo ra mẫu thiết kế 3D cho đoạn xương cần thay thế vào bên bị bệnh.

Khi có “bản thiết kế”, các kỹ sư sẽ sử dụng máy in 3D tạo ra khuôn đúc ngược bằng kim loại và tạo mô hình xương thực tế để sử dụng trong phẫu thuật.

Hai ca mổ thay thế xương đùi bằng xương sinh học Peek in 3D ở hai bệnh nhân đã thành công tốt đẹp.

Hiện hai bệnh nhân đã hồi phục tốt, hai khối u xương khối lượng lần lượt 1,6 kg và 2 kg đã được lấy bỏ hoàn toàn, trả lại diện mạo bình thường cho người bệnh.

Sự thành công này đã mở ra khả năng ứng dụng ngày càng rộng rãi hơn trong việc bảo tồn chi cho bệnh nhân mắc các bệnh lý như u xương hoặc tổn thương cũ gây mất đoạn xương dài. Công nghệ này có chi phí phù hợp với túi tiền của người bệnh Việt Nam cũng như có tính khả thi để thực hiện ở nhiều cơ sở y tế.

Hiện Viện Nghiên cứu và Phát triển Vật liệu Y sinh là đơn vị tiên phong và duy nhất cung cấp ứng dụng công nghệ 3D trong chuyên ngành Chấn thương Chỉnh hình ở Việt Nam.

Nguyễn Anh