Hệ sinh thái carbon xanh dương - Nguồn lực chiến lược cho tăng trưởng xanh

Lễ khởi động Chương trình Đối tác hành động carbon xanh dương (NBCAP)

Ngày 28/5, Bộ Nông nghiệp và Môi trường (NN&MT), phối hợp với Chương trình Phát triển Liên Hợp Quốc (UNDP), Đại sứ quán Anh và Diễn đàn Kinh tế Thế giới, tổ chức Lễ khởi động Chương trình Đối tác hành động carbon xanh dương (NBCAP) và Họp Nhóm công tác triển khai Chương trình NBCAP Việt Nam lần thứ nhất.

Sự kiện do Thứ trưởng NN&MT Lê Công Thành chủ trì, với sự tham dự của bà Ramla Khalidi - Trưởng Đại diện Thường trú UNDP tại Việt Nam, ngài Iain Frew - Đại sứ Vương quốc Anh tại Việt Nam, ông Alfredo Giron, Giám đốc Chương trình Đại dương của Diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF).

Cuộc họp tập trung thảo luận về cơ chế phối hợp liên ngành và xác định các định hướng ưu tiên cho quá trình triển khai NBCAP. Các đại biểu cũng nhấn mạnh tới vai trò của các giải pháp khí hậu dựa vào thiên nhiên trong việc bảo tồn, phục hồi các hệ sinh thái carbon xanh dương và phát triển sinh kế bền vững cho cộng đồng ven biển.

Trong bối cảnh Việt Nam đang đẩy mạnh thực hiện các cam kết về tăng trưởng xanh, trung hoà carbon và phát triển bền vững, các hệ sinh thái carbon xanh dương như rừng ngập mặn, thảm cỏ biển và bãi triều ven biển ngày càng được ghi nhận là nguồn lực chiến lược. Các hệ sinh thái này đóng vai trò như lá chắn tự nhiên, giúp bảo vệ cộng đồng ven biển trước các rủi ro khí hậu như lũ lụt, nước biển dâng và xói lở bờ biển. Việc gìn giữ, phục hồi hệ sinh thái còn hỗ trợ phát triển kinh tế, đảm bảo an ninh lương thực, bảo tồn đa dạng sinh học và góp phần thực hiện các mục tiêu khí hậu của Việt Nam.

Việc bảo vệ và phát triển các hệ sinh thái carbon xanh dương là định hướng chiến lược nhằm thúc đẩy phát triển bền vững kinh tế biển.

Các hoạt động bảo tồn, phục hồi hệ sinh thái biển ven biển chỉ thực sự hiệu quả khi có sự phối hợp liên ngành, dựa trên cơ sở khoa học và gắn với chiến lược dài hạn. Trong những năm gần đây, Chính phủ đã ban hành chủ trương và nhiều chương trình trọng điểm nhằm bảo tồn và phục hồi hệ sinh thái biển ven biển, tiêu biểu như Quyết định số 1662/QĐ-TTg năm 2021 về bảo vệ và phát triển rừng ven biển; Quyết định số 149/QĐ-TTg phê duyệt Chiến lược quốc gia về đa dạng sinh học; và Quyết định số 1539/QĐ-TTg về mở rộng, thành lập các khu bảo tồn biển.

Tuy nhiên, các sáng kiến liên quan đến carbon xanh dương tại Việt Nam hiện vẫn còn phân tán giữa nhiều chương trình, lĩnh vực và cơ quan quản lý khác nhau, trong khi việc huy động nguồn lực tài chính và kỹ thuật còn hạn chế.

Trong bối cảnh đó, chương trình NBCAP được triển khai dựa trên Ý định thư ký kết giữa Bộ NN&MT và WEF vào tháng 10/2025, cùng Quyết định số 1706/QĐ-BNNMT ngày 12/5/2026 của Bộ trưởng Bộ NN&MT về thành lập Nhóm công tác triển khai Chương trình NBCAP Việt Nam. Chương trình được triển khai với sự tài trợ của Chính phủ Vương quốc Anh thông qua WEF và Ban Thư ký do UNDP chủ trì.

Sự kiện khởi động NBCAP là bước đi quan trọng, tạo ra nền tảng hợp tác đa bên, tăng cường phối hợp liên ngành, chia sẻ kiến thức, huy động nguồn lực tài chính cho quản lý bền vững tài nguyên biển, ven biển. Nền tảng này hướng tới thúc đẩy các giải pháp dựa vào thiên nhiên, tăng cường khả năng chống chịu của hệ sinh thái và cộng đồng trước tác động của biến đổi khí hậu.

Thứ trưởng Bộ NN&MT Lê Công Thành đánh giá, việc bảo vệ và phát triển các hệ sinh thái carbon xanh dương không chỉ là yêu cầu về môi trường mà còn là định hướng chiến lược nhằm thúc đẩy phát triển bền vững kinh tế biển, tăng cường khả năng chống chịu khí hậu và thực hiện các cam kết quốc tế. NBCAP Việt Nam được hình thành như một nền tảng hợp tác đa bên nhằm thúc đẩy điều phối chính sách, chia sẻ tri thức, huy động nguồn lực và tăng cường các sáng kiến hành động cụ thể về carbon xanh dương.

Bà Ramla Khalidi - Trưởng Đại diện Thường trú UNDP tại Việt Nam nhấn mạnh, carbon xanh dương mang lại nhiều tiềm năng to lớn. Tuy nhiên, nhiều quốc gia, bao gồm Việt Nam, vẫn đang trong quá trình tìm hướng chuyển hóa tiềm năng đó thành hệ thống quản trị hiệu quả, đem lại nguồn lực đầu tư cụ thể và triển khai thực chất tại địa phương. Dựa trên nền tảng hợp tác chặt chẽ với Chính phủ Việt Nam, UNDP tự hào đảm nhiệm vai trò chủ trì Ban Thư ký NBCAP và cam kết đồng hành cùng Việt Nam xây dựng các giải pháp dựa trên ưu tiên quốc gia và thực tiễn tại địa phương”.

Kể từ cuộc họp khởi động vào tháng 1/2026, NBCAP Việt Nam đã tập trung xây dựng nền tảng triển khai thông qua chuỗi hội thảo kỹ thuật và tham vấn đa bên về khoa học, chính sách và tài chính carbon xanh dương. Đến nay, NBCAP Việt Nam đã huy động sự tham gia của hơn 350 tổ chức và chuyên gia đến từ các cơ quan nhà nước, đối tác phát triển, viện nghiên cứu, doanh nghiệp và cộng đồng địa phương.

Về mở rộng hợp tác khu vực, đoàn đại biểu do Bộ NN&MT dẫn đầu đã tham gia hoạt động trao đổi, học tập kinh nghiệm trong khu vực ASEAN cùng mạng lưới NBCAP của Indonesia và Philippines, nhằm chia sẻ các mô hình và phương pháp tiếp cận bền vững. Song song đó, các hoạt động truyền thông cũng được đẩy mạnh triển khai nhằm nâng cao nhận thức và thúc đẩy sự tham gia của xã hội trong bảo tồn, phục hồi các hệ sinh thái carbon xanh dương.

Quy định chi tiết về sàn giao dịch carbon trong nước

Năng lượng sinh học trong chuyển dịch carbon thấp

Kết nối thị trường, nâng cao năng lực doanh nghiệp trong "sân chơi" carbon

Kiểm toán năng lượng - Bước đi chiến lược trong hành trình chuyển đổi xanh