Thị trường dầu mỏ "phớt lờ" những tuyên bố của ông Trump về Iran?

Thị trường dầu ngày càng ít phản ứng với phát ngôn của ông Trump về Iran. (Ảnh: AFP)

Tối 1/4, ông Trump tuyên bố trên truyền hình rằng Mỹ sẽ tấn công Iran, đưa nước này “trở về thời kỳ đồ đá” nếu Tehran không ký thỏa thuận hòa bình. Giá dầu tăng mạnh trong phiên giao dịch châu Á, đóng cửa cao hơn 7%, vượt 109 USD/thùng, sau khi ông đe dọa phá hủy toàn bộ các nhà máy phát điện của Iran. Tuy nhiên, những đòn tấn công nghiêm trọng nhất được cảnh báo đã không xảy ra.

Đến ngày 1/10, khi ông Trump tuyên bố Iran phải chấp nhận thỏa thuận ngừng bắn nếu không muốn bị xóa sổ, giá dầu thô gần như không biến động.

Phân tích của Bloomberg cho thấy ảnh hưởng từ các tuyên bố của ông Trump đến thị trường dầu mỏ toàn cầu đã suy giảm khi cuộc chiến kéo dài. Giới giao dịch hiện tập trung nhiều hơn vào những dấu hiệu thực tế về nguồn cung và dòng chảy hàng hóa, thay vì phản ứng với từng dòng tin chính trị.

Trong bảy tháng qua, ông Trump nhiều lần tuyên bố đàm phán với Iran đang tiến triển hoặc sắp hoàn tất, rồi nhanh chóng đổi lập trường. Ông cũng từng đề xuất Mỹ thu phí tàu thuyền đi qua eo biển Hormuz nhưng rút lại chỉ sau một ngày. Những thay đổi liên tục này khiến giới giao dịch không còn xem phát ngôn của ông là cơ sở đáng tin cậy để dự đoán giá dầu.

“Thị trường đã phải đối mặt với hàng loạt tin tức liên tục trong nhiều tháng. Giao dịch lúc này chẳng khác nào đánh cược với rủi ro địa chính trị. Những người tôi trao đổi đều đang giảm quy mô giao dịch”, John Kilduff, đối tác tại Again Capital, nhận định.

Khi xung đột mới bùng phát, các nhà giao dịch theo dõi sát từng phát ngôn của ông Trump để đánh giá thời gian kéo dài của xung đột. Đặc biệt, nguy cơ eo biển Hormuz bị phong tỏa từng là kịch bản tồi tệ nhất đối với nguồn cung dầu toàn cầu. Sau đó, hoạt động vận tải qua tuyến đường biển chiến lược này gần như đình trệ, gây chấn động thị trường năng lượng thế giới.

Cuộc chiến đã gây ra cú sốc nguồn cung dầu nghiêm trọng nhất trong lịch sử, đẩy giá nhiên liệu bán lẻ lên mức kỷ lục tại nhiều nơi. Chi phí năng lượng tăng cao làm gia tăng lo ngại lạm phát, gây áp lực lên các ngân hàng trung ương và ảnh hưởng đến thị trường trái phiếu, cổ phiếu cũng như triển vọng kinh tế toàn cầu.

Tuy nhiên, biên độ dao động giá dầu trong mỗi phiên hiện nhỏ hơn so với giai đoạn đầu xung đột. Biến động cũng dịu lại khi các cuộc tấn công nhằm vào cơ sở hạ tầng năng lượng giảm bớt.

Sự bất định còn khiến các nhà giao dịch thu hẹp vị thế. Khối lượng hợp đồng mở trên thị trường hợp đồng tương lai dầu Brent đã giảm xuống mức thấp nhất kể từ tháng 3/2025, làm dấy lên lo ngại về thanh khoản thị trường.

Rob Thummel, quản lý danh mục cấp cao tại Tortoise Capital Advisors, cho biết những thông điệp trái chiều liên tục từ Nhà Trắng khiến giới giao dịch rơi vào thế bị động. Các nhà phân tích JPMorgan cũng thừa nhận họ không còn biết cách dự báo chính xác con đường dẫn đến hồi kết của cuộc chiến.

Điều gì trở thành yếu tố quyết định?

Dù không thể hoàn toàn bỏ qua phát ngôn của ông Trump - người vẫn nắm quyền quyết định việc triển khai quân sự và định hướng cuộc chiến - nhiều nhà đầu cơ hiện ngần ngại đặt cược lớn nếu chưa có thông tin rõ ràng từ những nguồn đáng tin cậy khác.

Thay vào đó, họ theo dõi các chỉ số nguồn cung, đặc biệt là lượng dầu được vận chuyển và diễn biến các chuyến hàng.

Sự suy giảm biến động do tin tức cũng khiến thị trường dễ chịu ảnh hưởng hơn từ giao dịch bằng thuật toán. Các cố vấn giao dịch hàng hóa sử dụng mô hình theo xu hướng có thể khuếch đại biến động giá theo cả hai chiều, đôi khi tạo ra khoảng cách giữa thị trường dầu giao nhận thực tế và thị trường hợp đồng trên giấy.

Michael O’Rourke, chiến lược gia thị trường trưởng tại JonesTrading Institutional Services, nhận định thị trường dần trở nên chai lì trước những phát ngôn thay đổi liên tục của ông Trump. Theo ông, dữ liệu về dòng chảy dầu thực tế ngày càng quan trọng vì có tính cập nhật và hữu ích trực tiếp cho quyết định giao dịch.

Việc thị trường dầu trở nên khó dự đoán cũng có ý nghĩa vượt ra ngoài lĩnh vực năng lượng, bởi triển vọng giá dầu đang ảnh hưởng ngày càng lớn đến lạm phát, chính sách lãi suất và kinh tế toàn cầu.

Thị trường dầu mỏ thế giới đã vĩnh viễn thay đổi?

Logistics - "Nút thắt" mới của thị trường dầu mỏ

OPEC+: Khi quyền lực thị trường bị bào mòn