Bộ Y tế phản hồi về thông tin nhập khẩu 9 tấn salbutamol

Bộ Y tế khẳng định, những thông tin trên là chưa chính xác. Bởi theo số liệu thống kê của Bộ Y tế: Năm 2015 các doanh nghiệp dược nhập về Việt Nam 5.215kg. Còn năm 2014 nhập 3.876kg, (chứ không phải mỗi năm Bộ Y tế cho nhập 9.140kg salbutamol) và số liệu “chỉ 10kg được sử dụng đúng quy định” là chưa có cơ sở.  

Bộ Y tế giải thích: “Đối với lĩnh vực y tế, salbutamol là hoạt chất được sử dụng làm thuốc điều trị từ nhiều năm nay. Các thuốc thành phẩm chứa hoạt chất Salbutamol được sử dụng trong ngành y tế chủ yếu trong khoa hô hấp với các chỉ định thăm dò chức năng hô hấp, điều trị cơn hen, ngăn cơn co thắt phế quản do gắng sức, điều trị tắc nghẽn đường dẫn khí hồi phục được, điều trị cơn hen nặng, cơn hen ác tính, viêm phế quản mạn tính, giãn phế nang”.  

Lấy nước tiểu để kiểm nghiệm chất cấm trong chăn nuôi

Bộ Y tế cũng khẳng định, nguyên liệu Salbutamol, thuốc chứa Salbutamol rất cần thiết cho công tác điều trị, sử dụng trong ngành y tế”. Tuy nhiên hiện nay chất này chưa được đưa vào danh mục thuốc phải kiểm soát đặc biệt. Vì vậy việc nhập khẩu nguyên liệu Salbutamol làm thuốc được ngành y tế thực hiện theo Thông tư 47/2010/TT-BYT ngày 29/12/2010 quy định: Trừ các chất phải kiểm soát đặc biệt (là các chất gây nghiện, hướng tâm thần, tiền chất và chất phóng xạ) thì các nguyên liệu làm thuốc khác (trong đó có Salbutamol) được xem xét số lượng nhập khẩu trên cơ sở đề nghị của doanh nghiệp sản xuất thuốc, nhập khẩu nguyên liệu làm thuốc, với mục tiêu đảm bảo tính linh hoạt và chủ động trong sản xuất thuốc phục vụ nhu cầu chữa bệnh cho người dân.

Về việc quyết định không thống nhất giữa việc cho phép nhập và cấm chấm salbutamol, Bộ Y tế cho rằng, đối với lĩnh vực chăn nuôi, ngày 04/09/2014 Bộ NN&PTNT mới ban hành Thông tư số 28/2014/TT-BNNPTNT về danh mục hóa chất, kháng sinh cấm nhập khẩu, sản xuất, sử dụng trong chăn nuôi gia súc, gia cầm tại Việt Nam, trong đó có Salbutamol nhưng Bộ Y tế không được tham khảo ý kiến cũng như không nhận được từ Bộ NN&PTBT khi ban hành để phối hợp quản lý.

Dẫu vậy, theo Bộ Y tế ngay khi các phương tiện thông tin đại chúng đưa tin về việc nguyên liệu Salbutamol có khả năng bị sử dụng sai mục đích trong chăn nuôi, cơ quan quản lý của Bộ đã tích cực thực hiện các biện pháp để kiểm soát việc lạm dụng, sử dụng sai mục đích. Nỗ lực này đã được Ban chỉ đạo 389 ghi nhận do đạt kết quả tích cực.

Một cơ sở chăn nuôi tại miền Bắc

Cụ thể ngày 20/11/2015 Cục Quản lý Dược, Bộ Y tế đã có văn bản số 21590/QLD-KD thông báo đến các cơ sở nhập khẩu, các Sở Y tế, Tổng cục Hải quan về việc tạm ngừng nhập khẩu nguyên liệu Salbutamol, chủ động và phối hợp chặt chẽ với Cục Cảnh sát Phòng chống tội phạm về môi trường (C49), để thanh tra, kiểm tra toàn bộ các công ty dược nhập khẩu nguyên liệu Salbutamol.

Đồng thời Bộ Y tế đã triển khai công tác hậu kiểm các cơ sở nhập khẩu Salbutamol (10 cơ sở, trong đó Cục Quản lý Dược phối hợp với C49 tiến hành kiểm tra tại 06 cơ sở)  trong khoảng một tháng và kết quả đã phát hiện 04 cơ sở vi phạm bán nguyên liệu Salbutamol cho các cơ sở không có Giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh thuốc theo quy định;  Đã xử lý quyết liệt các đơn vị vi phạm với chế tài cao nhất theo quy định của pháp luật như  ban hành quyết định đình chỉ hoạt động kinh doanh thuốc, tước quyền sử dụng giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh thuốc, ngừng xem xét, tiếp nhận hồ sơ xuất nhập khẩu thuốc; đề nghị Sở Y tế địa phương thu hồi giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh thuốc...  nguyên liệu làm thuốc của các đơn vị vi phạm; chuyển 03 trường hợp vi phạm để C49 tiếp tục làm rõ, đồng thời chuyển hồ sơ sang cơ quan công an (C49) Công ty TNHH Hóa dược Quốc tế Phương Đông, Công ty CP dược Minh Hải, Công ty TNHH hóa dược Minh Anh.

Đồng thời với các động thái trên, Bộ Y tế đã đề nghị đưa các nguyên liệu, các thuốc bị cấm sử dụng trong các lĩnh vực khác (như nguyên liệu Salbutamol trong ngành nông nghiệp) vào danh mục "thuốc phải kiểm soát đặc biệt". Nội dung này đã được Thường vụ Quốc hội đồng ý để trình Quốc hội khóa 13 thông qua tại kỳ họp lần thứ 11.

Bộ Y tế cho rằng việc thông tin cụ thể như vậy bên cạnh tránh gây hoang mang dư luận còn cho thấy cần phải thắt chặt hơn công tác quản lý đối của các cơ quan hữu trách ở cả hai Bộ.