Vụ kiện tụng hy hữu nhất thế giới về biến đổi khí hậu

07:00 | 30/10/2021

|
(PetroTimes) - Trong vụ tranh chấp pháp lý được đệ trình ra tòa án Úc vào ngày 26/10 vừa qua, các nguyên đơn cho biết rằng Chính phủ Liên bang có trách nhiệm pháp lý để đảm bảo người dân trên quần đảo Torres Strait không bị tổn hại bởi cuộc khủng hoảng khí hậu. Đây là vụ kiện tập thể về vấn đề khí hậu đầu tiên được thực hiện bởi các sắc dân thuộc First Nations tại Australia.

Các nhà lãnh đạo của First Nations (thổ dân và các nhóm người bản địa thuộc Quần đảo eo biển Torres) từ các hòn đảo xa xôi của Boigu và Saibai thuộc Gudamalulgal, khu vực quần đảo Zenadth Kes (eo biển Torres) đang kiện Chính phủ Liên bang Australia ra tòa trong nỗ lực ngăn chặn sự hủy hoại cộng đồng do biến đổi khí hậu.

Vụ kiện tụng hy hữu nhất thế giới về biến đổi khí hậu
Những bờ biển tuyệt đẹp trên quẩn đảo Torres Strait đang đối diện với nguy cơ biến mất do biến đổi khí hậu.

Nếu thành công, vụ kiện này có thể bảo vệ tất cả các cộng đồng trong khu vực Zenadth Kes (eo biển Torres), và giúp ngăn chặn cuộc khủng hoảng khí hậu trước khi nó hủy hoại các cộng đồng khác trên khắp Australia.

Nguyên đơn Paul Kabai cho biết: “Tổ tiên của chúng tôi đã sống trên những hòn đảo này hơn 65.000 năm. Nhưng việc Chính phủ không ngăn chặn được cuộc khủng hoảng khí hậu có nghĩa là các hòn đảo của chúng tôi có thể bị ngập nước, đất của chúng tôi bị nhiễm mặn và cộng đồng dân cư của chúng tôi buộc phải di dời. Trở thành người tị nạn do biến đổi khí hậu có nghĩa là mất đi mọi thứ: nhà cửa, văn hóa, câu chuyện và bản sắc của chúng tôi. Nếu bạn lấy đi quê hương của chúng tôi, chúng tôi sẽ không biết mình là ai. Chúng tôi có trách nhiệm trên phương diện văn hóa để đảm bảo điều đó không xảy ra, và bảo vệ đất nước, cộng đồng, văn hóa và bản sắc tâm linh của chúng tôi trước biến đổi khí hậu”.

Các cộng đồng cư dân trên quần đảo Eo biển Torres đang ở tuyến đầu của cuộc khủng hoảng khí hậu và đối mặt với thách thức hiện hữu do mực nước biển dâng cao từ việc sử dụng than, dầu và khí đốt. Nếu nhiệt độ toàn cầu tăng hơn 1,5 độ C thì nhiều hòn đảo ở Gudamalulgal sẽ không thể sinh sống được. Cư dân quần đảo Eo biển Torres sẽ trở thành những người tị nạn do biến đổi khí hậu đầu tiên của Australia.

Còn nguyên đơn Pabai Pabai thì đau xót chia sẻ: “Tôi không thể tưởng tượng được việc buộc phải rời Boigu vì hòn đảo này là tôi và tôi là hòn đảo này. Chúng tôi có 65.000 năm dựng xây và sinh sống ở đây. Mất Boigu đồng nghĩa với việc mất đi những giá trị đó. Nếu bạn đưa chúng tôi ra khỏi hòn đảo này thì chúng tôi chẳng là gì cả. Nó giống như Thế hệ bị đánh cắp (trẻ em bản địa tại Australia từng bị tách khỏi gia đình do chính sách nước này trong giai đoạn 1800-1970), bạn đưa mọi người rời khỏi vùng đất của bộ tộc, họ sẽ chẳng là ai cả”.

Vụ kiện tụng hy hữu nhất thế giới về biến đổi khí hậu
Một vũ công người bản địa Úc.

Những chủ nhân truyền đời của các hòn đảo Boigu và Saibai (Pabai và Paul) đang chờ đợi sắc lệnh từ tòa án, yêu cầu Chính phủ Liên bang thực hiện các bước để ngăn chặn tác động xấu này lên cộng đồng của họ, bằng cách cắt giảm lượng khí thải gây hiệu ứng nhà kính.

Người dân trên quần đảo Eo biển Torres có một lịch sử đáng tự hào khi đã đấu tranh cho quyền của họ thông qua các phiên tòa. Eddie Mabo đã được tham gia vào Chính phủ nhờ có các phiên tòa và xác nhận rằng terra nullius là một lời nói dối, mở đường cho các quyền về đất đai cho tất cả các Dân tộc thuộc First Nations tại Australia.

Isabelle Reinecke, Người sáng lập kiêm Giám đốc điều hành Quỹ Grata, cho biết: “Người dân trên khắp đất nước, và đặc biệt là các cộng đồng thuộc First Nations, đang bị tổn hại do Chính phủ không nhìn nhận nghiêm túc về cuộc khủng hoảng khí hậu. Chúng tôi tự hào khi hỗ trợ Paul và Pabai để thay mặt cho cộng đồng của mình. Mọi người đều có quyền bảo vệ quyền lợi của mình trước tòa và chúng tôi tin rằng họ có một vụ kiện tuyệt vời để có thể làm nên lịch sử”.

Vụ kiện đang được tổ chức vận động lợi ích công cộng, Quỹ Grata, và các chuyên gia luật khí hậu quốc tế tại Quỹ Urgenda ủng hộ. Vụ kiện sẽ được tiến hành bởi công ty luật Phi Finney McDonald và Fiona McLeod SC sẽ đại diện cho các nguyên đơn trước tòa.

Người sinh sống trên quần đảo Eo biển Torres là những người bản địa của quần đảo này và là một phần của bang Queenland, Australia.

Tùng Dương

Đã đến lúc G20 phải biến chương trình nghị sự kinh tế thành nghị sự về khí hậu Đã đến lúc G20 phải biến chương trình nghị sự kinh tế thành nghị sự về khí hậu
Lãnh đạo châu Á thảo luận về một tương lai năng lượng không chắc chắn Lãnh đạo châu Á thảo luận về một tương lai năng lượng không chắc chắn
Chính con người đã gây ra biến đổi khí hậu Chính con người đã gây ra biến đổi khí hậu
Hàng trăm thành phố ven biển đang đứng trước nguy cơ biến mất Hàng trăm thành phố ven biển đang đứng trước nguy cơ biến mất