STEM và Robotics mở ra tư duy học tập mới cho học sinh

Bên lề Vòng Chung kết Quốc gia Cuộc thi Vô địch Quốc gia STEM, AI và Robotics (VSAR) năm học 2025-2026 diễn ra tại Trung tâm Đổi mới Sáng tạo Quốc gia, không khí tranh tài sôi nổi của hàng nghìn học sinh đến từ nhiều tỉnh, thành trên cả nước đã cho thấy sức lan tỏa mạnh mẽ của giáo dục STEM, AI và Robotics trong trường học. Từ những mô hình robot turbine điện gió, robot điện mặt trời đến các thiết kế tên lửa nước khám phá vũ trụ, học sinh không chỉ mang đến cuộc thi tinh thần sáng tạo mà còn thể hiện khả năng ứng dụng công nghệ vào thực tiễn.

Trao đổi với PetroTimes, cô Nguyễn Thị Ngọc, giáo viên Trường THCS thị trấn Yên Ninh (Ninh Bình) cho biết, điểm nổi bật của vòng chung kết năm nay là chất lượng chuyên môn của các đội thi được nâng lên rõ rệt. Nhiều đội có sự đầu tư bài bản, các sản phẩm robot được thiết kế đa dạng, tích hợp nhiều tính năng và cho thấy tư duy công nghệ ngày càng tốt của học sinh phổ thông.

Theo cô Nguyễn Thị Ngọc, giáo viên Trường THCS thị trấn Yên Ninh (Ninh Bình), phòng STEM Innovation Petrovietnam tại nhiều trường học trên cả nước giúp học sinh được trực tiếp thực hành, trải nghiệm và sáng tạo nhiều hơn.

Theo cô Nguyễn Thị Ngọc, việc học sinh được tiếp cận STEM, AI và Robotics từ sớm có ý nghĩa rất lớn đối với quá trình học tập cũng như định hướng nghề nghiệp trong tương lai. Khi được trực tiếp làm quen với các thiết bị công nghệ hiện đại và các bài học mang tính thực hành cao, học sinh sẽ có thêm hứng thú với việc học, chủ động tiếp cận kiến thức thực tế thay vì chỉ học lý thuyết trên lớp.

“Thông qua các hoạt động STEM và Robotics, học sinh được rèn luyện khả năng tư duy logic, kỹ năng làm việc nhóm, giải quyết vấn đề và sáng tạo. Đây là những kỹ năng rất cần thiết trong thời đại số hiện nay”, cô Nguyễn Thị Ngọc chia sẻ.

Tuy nhiên, theo cô, hành trình đưa STEM và Robotics vào trường học cũng có không ít khó khăn. Năm nay là lần đầu tiên Trường THCS thị trấn Yên Ninh tham gia VSAR nên giáo viên và học sinh đều phải chủ động tìm hiểu thiết bị, nghiên cứu luật thi và liên tục điều chỉnh robot để phù hợp với yêu cầu kỹ thuật.

Học sinh Trường THCS thị trấn Yên Ninh tham gia thi đấu.

“Trong quá trình chuẩn bị, thầy cô và học sinh đều vừa học, vừa tìm tòi và thử nghiệm. Có những lúc robot hoạt động chưa ổn định hoặc chưa đạt yêu cầu, cả đội lại phải cùng nhau chỉnh sửa, thay đổi thiết kế để hoàn thiện sản phẩm”, cô Nguyễn Thị Ngọc cho biết.

Theo cô, điều đáng mừng là phong trào STEM và Robotics hiện không chỉ phát triển ở các thành phố lớn mà đã lan tỏa tới nhiều địa phương như Điện Biên, Lào Cai, Nghệ An,... Nhiều đội thi đến từ các tỉnh, thành thể hiện kỹ năng rất tốt, cho thấy học sinh ngày càng có nhiều cơ hội tiếp cận công nghệ hiện đại.

Một trong những yếu tố góp phần tạo nên thay đổi này là sự xuất hiện của các phòng STEM Innovation Petrovietnam tại nhiều trường học trên cả nước. Theo cô Nguyễn Thị Ngọc, sau khi được đầu tư phòng thực hành giáo dục STEM, nhà trường đã tích cực khai thác cơ sở vật chất và thiết bị để phục vụ hoạt động dạy học cũng như chuẩn bị cho các cuộc thi Robotics.

“Các giờ học STEM giúp học sinh được trực tiếp thực hành, trải nghiệm và sáng tạo nhiều hơn. Các em không chỉ học kiến thức mà còn biết cách ứng dụng vào thực tế”, cô Nguyễn Thị Ngọc chia sẻ.

Theo Gia Minh, việc được học tập tại phòng STEM Innovation Petrovietnam đã giúp học sinh có thêm cơ hội tiếp cận công nghệ mới và rèn luyện tư duy sáng tạo.

Không chỉ giáo viên, nhiều học sinh tham gia VSAR cũng cho rằng STEM và Robotics đã mang đến cho các em một cách học hoàn toàn mới.

Chia sẻ tại vòng chung kết, em Dương Gia Minh, học sinh Trường THCS Lê Quý Đôn (Tuyên Quang) cho biết, đội của em tham gia nội dung robot xây dựng turbine điện gió. Để chuẩn bị cho cuộc thi, các thành viên phải cùng nhau luyện tập kỹ năng điều khiển robot, phối hợp chiến thuật và liên tục thử nghiệm mô hình.

Gia Minh cho biết, quá trình chuẩn bị gặp không ít khó khăn do thời gian tiếp cận thiết bị còn hạn chế, trang thiết bị chưa thực sự đầy đủ và đôi lúc các thành viên có những ý kiến khác nhau khi làm việc nhóm. Tuy nhiên, chính quá trình đó lại giúp các em học được cách trao đổi, phối hợp và cùng nhau giải quyết vấn đề.

Theo Gia Minh, việc được học tập tại phòng STEM Innovation Petrovietnam đã giúp học sinh có thêm cơ hội tiếp cận công nghệ mới và rèn luyện tư duy sáng tạo. “Em hiểu rằng AI hay công nghệ chỉ là công cụ hỗ trợ. Điều quan trọng nhất vẫn là sự sáng tạo và tư duy của con người để tạo ra những sản phẩm tốt hơn”, Gia Minh chia sẻ.

Trong khi đó, em Phan Đình Lâm, học sinh Trường THCS Trọng Điểm (Quảng Ninh) lại cảm nhận rõ sự thay đổi về tinh thần học tập khi được tiếp cận STEM và Robotics. Đình Lâm cho biết, đội của em đã dành nhiều thời gian để lắp ráp robot, thử nghiệm mô hình và tối ưu sản phẩm trước khi bước vào vòng chung kết. Trong quá trình đó, robot nhiều lần phát sinh lỗi kỹ thuật hoặc hoạt động chưa ổn định, buộc cả đội phải liên tục cải tiến và điều chỉnh.

Em Phan Đình Lâm, học sinh Trường THCS Trọng Điểm (Quảng Ninh) - 1 trong 37 trường tham gia chương trình STEM Innovation Petrovietnam chuẩn bị trước giờ thi.

“Đến với vòng chung kết, chúng em vừa hồi hộp vừa rất quyết tâm. Cả đội đều muốn mang đến phần thi tốt nhất”, Đình Lâm nói.

Theo nam sinh, việc được học tập và trải nghiệm tại phòng STEM Innovation Petrovietnam đã mang lại động lực lớn cho học sinh trong việc tìm hiểu công nghệ, AI và Robotics. “Khi thấy sự quan tâm, đầu tư cho giáo dục STEM và công nghệ số, em càng có thêm động lực để học tập và theo đuổi lĩnh vực này trong tương lai”, Đình Lâm chia sẻ.

Từ những giờ học thực hành, những mô hình robot đầu tiên cho tới sân chơi quy mô quốc gia như VSAR, STEM và Robotics đang dần mở ra một tư duy học tập mới cho học sinh Việt Nam. Không chỉ giúp các em tiếp cận công nghệ hiện đại, các hoạt động này còn góp phần hình thành kỹ năng sáng tạo, tư duy thực tiễn và khả năng thích ứng với yêu cầu của thời đại số.

Học sinh Việt Nam khẳng định vị thế tại đấu trường robotics lớn nhất thế giới

Hàng nghìn học sinh hội tụ tại NIC Hòa Lạc tranh tài Vô địch Quốc gia STEM, AI và Robotics

Học sinh từ 37 trường STEM Innovation Petrovietnam góp mặt tại Chung kết Quốc gia VSAR 2025-2026

[VIDEO] Không khí sôi nổi tại cuộc thi Vô địch Quốc gia STEM, AI và Robotics