Các phương án quân sự cho bước đi tiếp theo của ông Trump

23:03 | 20/03/2026

28 lượt xem

(PetroTimes) - Các kế hoạch quân sự bao gồm những “lối thoát” và nhiều khả năng khác, tùy thuộc vào quyết định của Nhà Trắng đối với Iran, theo các nguồn tin nói với NBC News.

Tổng thống Mỹ Donald Trump. (Ảnh: AFP)

Các quan chức quân sự đã đưa vào kế hoạch tác chiến thường kỳ những phương án để Tổng thống Donald Trump có thể chấm dứt xung đột với Iran nếu ông muốn, sáu người am hiểu kế hoạch này cho biết với NBC News. Tuy nhiên, cho đến nay, ông vẫn chưa làm như vậy.

Khi xung đột lan rộng tại Trung Đông và chính quyền Iran tiếp tục kiểm soát chặt eo biển Hormuz - tuyến hàng hải then chốt - thì các điều kiện và mốc thời gian kết thúc xung đột vẫn chưa rõ ràng. Các trợ lý và đồng minh đã cố gắng tác động theo những hướng khác nhau: Một số người ủng hộ chiến lược rút lui lo ngại về bất ổn kinh tế toàn cầu kể từ khi xung đột nổ ra, trong khi những người khác lại tập trung vào cơ hội làm suy yếu ảnh hưởng của chính quyền Iran trong khu vực.

Theo một nguồn tin, thời gian kéo dài của cuộc chiến “có thể thay đổi từng ngày”.

Những “lối thoát” này được tích hợp trong kế hoạch tác chiến hằng ngày, cùng với các phương án leo thang nếu Nhà Trắng muốn gia tăng sức ép lên Iran, theo sáu nguồn tin trên, dù họ không nêu chi tiết các kế hoạch cụ thể.

Thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt cho biết trong một tuyên bố rằng ông Trump và Lầu Năm Góc ban đầu ước tính cần từ bốn đến sáu tuần “để hoàn toàn đạt được các mục tiêu quân sự đã đề ra”.

“Quân đội Mỹ đang làm rất tốt và mốc thời gian này vẫn giữ nguyên. Cuối cùng, chiến dịch sẽ kết thúc khi Tổng tư lệnh xác định rằng các mục tiêu đã đạt được đầy đủ và các mối đe dọa từ Iran đã được loại bỏ”, bà nói.

Tuy nhiên, các chiến lược rút lui đang trở nên ngày càng quan trọng khi chính quyền phải đối mặt với giá dầu tăng vọt và những câu hỏi về việc liệu Iran có sẵn sàng hạ vũ khí và chấp nhận các điều kiện của Mỹ hay không.

Tuần trước, Tổng thống Mỹ nói với Axios rằng xung đột sẽ “sớm kết thúc”, trong khi Bộ trưởng Quốc phòng của ông lại nói với CBS rằng đây “mới chỉ là sự khởi đầu”. Khi được hỏi hôm thứ Sáu rằng khi nào ông biết cuộc xung đột đã kết thúc, ông Trump trả lời Fox News: “Khi tôi cảm nhận được điều đó”.

Cuối tuần qua, Tổng thống nói với NBC News rằng Iran đã sẵn sàng chấm dứt xung đột nhưng “các điều kiện vẫn chưa đủ tốt”. Ông không nêu cụ thể những điều kiện đó là gì, nhưng từng công khai đề cập đến khả năng thay đổi chính quyền, “đầu hàng vô điều kiện” và việc phá hủy năng lực hạt nhân của Iran.

Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi hôm thứ Hai cho biết Tehran “không yêu cầu ngừng bắn” và sẽ “tiếp tục sự kháng cự này mà không do dự”.

Trong một chiến dịch ném bom quy mô lớn, Mỹ và Israel đã tấn công các mục tiêu trên đảo Kharg – nơi đặt cảng xuất khẩu dầu mỏ chính của Iran. Tổng thống cảnh báo rằng cơ sở hạ tầng dầu mỏ trên đảo này cũng có thể trở thành mục tiêu tiếp theo.

Chính quyền Iran trước đó đã cảnh báo rằng một cuộc tấn công vào đảo sẽ dẫn đến mức độ đáp trả mới, và đã tiến hành các cuộc tấn công vào những quốc gia khác ở Trung Đông để đáp trả các đòn không kích của Mỹ và Israel.

Các quan chức tại Ả Rập Xê-út, Dubai và Kuwait báo cáo có nhiều vụ tấn công và phát hiện máy bay không người lái trên lãnh thổ của họ. Một cảng xuất khẩu dầu quan trọng tại Oman được cho là đã được sơ tán sau khi các tàu chở dầu neo gần Iraq bị tấn công. Iraq cũng đã đình chỉ hoạt động tại các cảng xuất khẩu dầu của mình.

Iran đã kêu gọi sơ tán ba cảng lớn tại UAE - đây là lần đầu tiên nước này đe dọa các tài sản không thuộc Mỹ của một quốc gia láng giềng. Một trong số các cảng dầu đó - Fujairah - đã bị máy bay không người lái tấn công vào thứ Bảy và tiếp tục bị tấn công lại vào thứ Hai.

Các quan chức Bộ Quốc phòng Mỹ cho biết Tehran hiện ở trong trạng thái suy yếu chưa từng có, bị tổn hại nặng nề sau nhiều ngày hứng chịu các đợt không kích dữ dội.

“Qua từng giờ trôi qua, chúng tôi biết, và họ cũng biết, rằng năng lực quân sự của chính quyền này đang sụp đổ”, Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth phát biểu trong một cuộc họp báo vào cuối tuần trước.

Mỹ vẫn chưa kiểm soát được eo biển Hormuz mang tính sống còn, nơi vận chuyển khoảng 20% nguồn cung dầu toàn cầu. Tuyến hàng hải này gần như đã bị đóng cửa đối với tàu chở dầu sau khi hơn một chục tàu thương mại bị máy bay không người lái tấn công. Trong bài phát biểu công khai đầu tiên, Lãnh tụ tối cao mới của Iran, Mojtaba Khamenei, cho biết eo biển này nên tiếp tục bị đóng.

Các tàu thương mại đã đề nghị được Mỹ hộ tống qua eo biển, nhưng Tướng Dan Caine, Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân, cho biết hôm thứ Sáu rằng việc đảm bảo an toàn cho tàu chở dầu đi qua tuyến này vẫn quá phức tạp.

Ông Trump cho biết ông đã liên hệ với nhiều quốc gia để đề nghị cùng tham gia kiểm soát eo biển, bao gồm Trung Quốc, Pháp, Nhật Bản, Hàn Quốc và Vương quốc Anh. “Chúng tôi đang trao đổi với các nước khác về việc hợp tác kiểm soát eo biển, và tôi nghĩ sẽ nhận được phản hồi tích cực”, ông Trump nói. “Nếu được thì tốt, mà không thì cũng không sao”.

Tổng thống cũng đe dọa trì hoãn cuộc gặp thượng đỉnh với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và cảnh báo NATO sẽ có tương lai “rất tồi tệ” nếu không tham gia. Tuy nhiên, đến thứ Ba, ông Trump cho biết việc trì hoãn là vì ông muốn ở lại Washington trong bối cảnh chiến sự tiếp diễn. “Vì xung đột, tôi muốn ở đây. Tôi cần phải ở đây, tôi cảm thấy như vậy”, ông Trump nói. “Vì thế chúng tôi đã đề nghị hoãn lại khoảng một tháng”, ông nói thêm.

Các nhà lãnh đạo từ Berlin đến London cho biết họ chưa có kế hoạch ngay lập tức hỗ trợ quân sự để mở lại tuyến hàng hải quan trọng này. Ông Trump và các quan chức trong chính quyền cũng hy vọng Israel sẽ tạm dừng các cuộc tấn công vào các mỏ dầu của Iran, do lo ngại giá dầu tăng cao và nguy cơ mất đi đòn bẩy đàm phán với Tehran để chấm dứt xung đột, theo ba nguồn tin am hiểu các cuộc thảo luận, dù bản thân Tổng thống dường như giảm nhẹ ảnh hưởng của việc giá cả tăng đối với người tiêu dùng. “Khi giá dầu tăng, chúng ta kiếm được rất nhiều tiền”, ông viết hôm thứ Năm trên Truth Social.

Giá dầu đã tăng vọt và thị trường chứng khoán lao dốc do những ảnh hưởng lan tỏa từ sự gián đoạn thị trường dầu mỏ, và Cơ quan Năng lượng Quốc tế cảnh báo rằng cuộc chiến đang “tạo ra sự gián đoạn nguồn cung lớn nhất trong lịch sử thị trường dầu mỏ toàn cầu”.

Trong một podcast phát sóng tuần trước, David Sacks, cố vấn về trí tuệ nhân tạo của ông Trump, đã kêu gọi Tổng thống chấm dứt xung đột - lần đầu tiên một nhân vật cấp cao trong Nhà Trắng công khai bất đồng với Tổng thống về vấn đề này. “Tôi đồng ý rằng chúng ta nên tìm lối thoát”, ông Sacks nói trong một tập của chương trình “All In”. “Đây là thời điểm tốt để tuyên bố chiến thắng và rút lui, và rõ ràng đó là điều thị trường mong muốn”, ông nói thêm.

Tuy nhiên, ngay cả khi ông Trump chọn tuyên bố chiến thắng và chấm dứt xung đột, vẫn chưa rõ liệu chính quyền Iran có chấp nhận các điều kiện do ông đưa ra hay không. “Chúng tôi không gửi bất kỳ thông điệp nào và cũng không yêu cầu ngừng bắn, nhưng cuộc chiến này phải kết thúc theo cách để nó không lặp lại”, Ngoại trưởng Araghchi nói, theo hãng tin Fars.

Thay vào đó, chính quyền Iran có thể tiếp tục nỗ lực cản trở tàu thương mại tại eo biển Hormuz bằng các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái, giữ giá dầu ở mức cao và gia tăng sức ép chính trị lên ông Trump.

Chính quyền cứng rắn tại Iran gần như chắc chắn vẫn sẽ tồn tại, dù lực lượng quân sự đã bị suy yếu đáng kể. Các đánh giá tình báo Mỹ cho thấy không có dấu hiệu cho thấy hệ thống lãnh đạo tôn giáo và quân sự của nước này sắp sụp đổ, theo NBC News đã đưa tin trước đó.

Sau cuộc chiến kéo dài 12 ngày vào tháng 6 giữa Israel và Iran, một số tiếng nói cứng rắn trên báo chí Iran đã đặt câu hỏi về quyết định của chính phủ khi chấp nhận ngừng bắn với Israel, thay vì buộc đối phương phải tiêu hao thêm nguồn dự trữ hệ thống phòng không đắt đỏ.

Siamak Namazi, một doanh nhân người Mỹ và là nhà phân tích về Iran, từng bị chính quyền nước này giam giữ gần tám năm, cho rằng giới lãnh đạo Iran tin rằng họ đang đối mặt với một cuộc chiến mang tính sống còn. “Họ đặt cược rằng ngưỡng chịu đựng của họ cao hơn nhiều so với đối thủ. Và họ sẽ làm mọi cách để đảm bảo rằng khi cuộc chiến kết thúc, họ vẫn đứng vững, và Mỹ cùng Israel sẽ không phát động thêm một đợt tấn công nào nữa”, ông nói. “Mục tiêu cốt lõi của chính quyền là tồn tại. Nếu họ vẫn đứng vững khi bom đạn chấm dứt, họ sẽ coi đó là chiến thắng”, ông Namazi cho biết.