Tin tức kinh tế ngày 28/5: Sáu định hướng lớn để Việt Nam thành trung tâm đổi mới sáng tạo khu vực

Sáu định hướng lớn để Việt Nam thành trung tâm đổi mới sáng tạo khu vực

Phát biểu chỉ đạo và kết luận diễn đàn Đầu tư đổi mới sáng tạo Việt Nam (VIPC Summit) 2026 với chủ đề "Từ Chính sách đến Dòng vốn: Huy động nguồn vốn tư nhân cho các ngành công nghệ chiến lược của Việt Nam", Phó Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Văn Thắng cho biết thế giới đang bước vào giai đoạn phát triển mới, trong đó khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trở thành động lực chủ yếu của tăng trưởng kinh tế và năng lực cạnh tranh quốc gia.

(Ảnh minh họa)

Theo Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng, Việt Nam xác định khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và phát triển kinh tế tư nhân là những động lực chiến lược để thúc đẩy tăng trưởng nhanh và bền vững trong giai đoạn mới. “Việt Nam đang hội tụ nhiều lợi thế để trở thành trung tâm đổi mới sáng tạo và điểm đến chiến lược của các dòng vốn đầu tư công nghệ toàn cầu tại khu vực Châu Á - Thái Bình Dương, với nền chính trị - xã hội ổn định, kinh tế duy trì đà tăng trưởng tích cực, thị trường hơn 100 triệu dân với nguồn nhân lực trẻ, năng động, mức độ phổ cập công nghệ số cao, cùng mạng lưới các hiệp định thương mại tự do thuộc nhóm rộng nhất thế giới”, Phó Thủ tướng nêu rõ.

Đặc biệt, Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng đề nghị các bộ, ngành, địa phương, cộng đồng doanh nghiệp và các đối tác quốc tế tập trung vào 6 định hướng lớn để thúc đẩy hệ sinh thái đổi mới sáng tạo và công nghệ chiến lược tại Việt Nam.

Thứ nhất, tiếp tục đổi mới mạnh mẽ tư duy xây dựng và thực thi thể chế; tạo lập môi trường đầu tư thông thoáng, minh bạch, ổn định và có khả năng cạnh tranh quốc tế cho đổi mới sáng tạo, tài chính công nghệ và các ngành công nghệ chiến lược. Theo Phó Thủ tướng, thể chế phải thực sự trở thành lợi thế cạnh tranh của quốc gia.

Thứ hai, phát triển mạnh hệ sinh thái tài chính cho đổi mới sáng tạo; thúc đẩy hiệu quả hoạt động của Trung tâm Tài chính Quốc tế Việt Nam; mở rộng thị trường vốn, đầu tư mạo hiểm, fintech và xây dựng các cơ chế đột phá để huy động nguồn lực dài hạn cho khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Thứ ba, ưu tiên phát triển các ngành công nghệ chiến lược như trí tuệ nhân tạo (AI), bán dẫn, dữ liệu lớn, điện toán đám mây, công nghệ sinh học, công nghệ xanh và hạ tầng số nhằm nâng cao năng lực tự chủ công nghệ và vị thế của Việt Nam trong chuỗi giá trị toàn cầu.

Thứ tư, xác định phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao là nhiệm vụ trọng tâm của trọng tâm; xây dựng đội ngũ kỹ sư, nhà khoa học, chuyên gia công nghệ, chuyên gia tài chính và doanh nhân có năng lực cạnh tranh toàn cầu, đồng thời tạo cơ chế đủ mạnh để thu hút nhân tài quốc tế và người Việt Nam ở nước ngoài.

Thứ năm, phát huy vai trò của Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia (NIC), các trường đại học, viện nghiên cứu, doanh nghiệp công nghệ và các quỹ đầu tư trong việc kết nối tri thức, công nghệ, nhân lực và dòng vốn toàn cầu.

Thứ sáu, Phó Thủ tướng đề nghị cộng đồng quỹ đầu tư, định chế tài chính và nhà đầu tư quốc tế tiếp tục đồng hành cùng Việt Nam với tầm nhìn chiến lược dài hạn, đẩy mạnh đầu tư vào các lĩnh vực công nghệ chiến lược, đổi mới sáng tạo, hạ tầng số và các doanh nghiệp công nghệ có tiềm năng tăng trưởng toàn cầu.

Về chiến lược đầu tư,Việt Nam xác định không chỉ thu hút vốn đầu tư lớn, mà còn hướng tới thu hút công nghệ, tri thức, nhân tài, các mô hình quản trị tiên tiến và các chuỗi giá trị có hàm lượng công nghệ cao. Phó Thủ tướng cũng khẳng định Chính phủ Việt Nam sẽ tiếp tục đồng hành cùng doanh nghiệp và nhà đầu tư trên tinh thần “lợi ích hài hòa, rủi ro chia sẻ”, bảo đảm môi trường đầu tư minh bạch, ổn định và thúc đẩy hệ sinh thái đổi mới sáng tạo phát triển bền vững.

Hơn 546 triệu tấn hàng hóa thông qua cảng biển trong 5 tháng đầu năm

Thống kê của Cục Hàng hải và Đường thuỷ Việt Nam (Bộ Xây dựng) cho biết, trong 5 tháng đầu năm, tổng khối lượng hàng hóa thông qua hệ thống cảng biển và cảng thủy nội địa ước đạt hơn 546 triệu tấn, tăng 15% so với cùng kỳ năm 2025. Trong đó, sản lượng hàng hóa container thông qua cảng ước đạt hơn 15 triệu TEUs, tăng 14% so với cùng kỳ năm trước.

Điển hình, tại cảng biển lớn nhất khu vực Hải Phòng, báo cáo tài chính hợp nhất của Công ty CP Cảng Hải Phòng trong quý I/2026 đã ghi nhận mức tăng trưởng kỷ lục. Doanh thu thuần hợp nhất của Cảng Hải Phòng đạt gần 745 tỷ đồng, tăng 29% so với cùng kỳ. Đặc biệt, lợi nhuận sau thuế hợp nhất ghi nhận tăng đến 90%, đạt hơn 351 tỷ đồng.

Trong khi đó, sở hữu hệ thống cảng biển dọc khắp cả nước, báo cáo tài chính hợp nhất quý I/2026 của Tổng công ty Hàng hải Việt Nam (VIMC) cũng ghi nhận mức tăng trưởng doanh thu gần gấp đôi so với cùng kỳ năm 2025. Doanh thu thuần bán hàng và cung cấp dịch vụ của doanh nghiệp đạt hơn 6.610 tỷ đồng, tăng hơn 76% so với cùng kỳ năm 2025. Với mức lợi nhuận trước thuế đạt hơn 1.020 tỷ đồng, lãi sau thuế thu nhập doanh nghiệp của VIMC tăng gấp đôi so với cùng kỳ năm trước, đạt gần 862 tỷ đồng.

Đóng góp vào kết quả tích cực trên, thời gian qua đã chỉ đạo các cảng vụ hàng hải, đường thủy, các doanh nghiệp cảng biển đẩy mạnh tốc độ giải phóng hàng hóa tại cảng, giảm thiểu các thủ tục hành chính, tạo mọi điều kiện thuận lợi cho tàu, thuyền hàng hóa thông qua cảng biển. Mục tiêu nhằm tạo môi trường kinh doanh thông thoáng, minh bạch, ổn định, an toàn, dễ thực thi, chi phí thấp, đạt chuẩn quốc tế, bảo đảm khả năng cạnh tranh cho các doanh nghiệp.

Thực thi ESG - "Tấm hộ chiếu" vào thị trường quốc tế

ESG (Môi trường, xã hội và quản trị) đang mở ra cơ hội lớn để doanh nghiệp nâng cao năng suất, tối ưu vận hành và tăng sức cạnh tranh trong giai đoạn mới và trở thành “tấm hộ chiếu” để vào thị trường quốc tế.

Chia sẻ tại Hội thảo "Phấn đấu tăng trưởng kinh tế 2 con số bền vững: Bối cảnh mới, hành động mới", PGS.TS Nguyễn Đình Thọ - Phó Viện trưởng Viện Chiến lược, chính sách nông nghiệp và môi trường (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) cho rằng, Việt Nam đã có đủ điều kiện nền tảng để thúc đẩy quá trình chuyển đổi xanh và chuyển đổi số. Tuy nhiên, khó khăn lớn nhất nằm ở khâu triển khai khi nhiều doanh nghiệp, địa phương và người dân vẫn còn lúng túng, chưa biết bắt đầu từ đâu và thực hiện như thế nào.

Thay vì quá lo ngại, PGS.TS Nguyễn Đình Thọ cho rằng cần tiếp cận theo hướng từng bước nhỏ, ưu tiên những việc dễ làm trước và đặc biệt phải tuân thủ đúng các tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật. Việt Nam đang triển khai khá hiệu quả việc kết nối cơ sở dữ liệu dân cư với cơ sở dữ liệu đất đai quốc gia, PGS.TS Nguyễn Đình Thọ nhận định đây là một ví dụ cho thấy nếu làm đúng tiêu chuẩn, việc triển khai sẽ thuận lợi hơn rất nhiều. Quan trọng nhất là phải làm theo cùng một chuẩn. Nếu mỗi nơi làm một kiểu, mỗi người đi một hướng thì sẽ rất khó tạo ra đột phá.

PGS.TS Nguyễn Đình Thọ cũng cho biết hiện nay có nhiều bộ tiêu chuẩn liên quan đến phát triển xanh, công nghệ xanh và xây dựng xanh. Đây chính là "hành lang kỹ thuật" giúp doanh nghiệp, người dân và cơ quan quản lý xác định rõ lộ trình hành động để hướng tới các mục tiêu phát triển bền vững.

Theo PGS.TS Nguyễn Đình Thọ, nếu các bên cùng thực hiện đúng các danh mục hành động và tiêu chuẩn đã đặt ra, Việt Nam hoàn toàn có thể tạo ra bước chuyển mạnh mẽ trong quá trình chuyển đổi xanh và nâng cao chất lượng tăng trưởng.

Hà Nội dự kiến thu phí phương tiện vào nội đô từ năm 2028

UBND TP Hà Nội đang lấy ý kiến về dự thảo nghị quyết quy định chính sách phát triển vận tải; áp dụng công nghệ cao trong quản lý, điều hành hệ thống giao thông vận tải và hạn chế phương tiện giao thông cá nhân vào khu vực trung tâm thành phố.

Theo dự thảo nghị quyết quy định chính sách phát triển vận tải; áp dụng công nghệ cao trong quản lý, điều hành hệ thống giao thông vận tải và hạn chế phương tiện giao thông cá nhân vào khu vực trung tâm thành phố. Hà Nội dự kiến thực hiện lộ trình thu phí đối với phương tiện cơ giới đường bộ lưu thông vào nội đô nhằm góp phần giảm ùn tắc giao thông và ô nhiễm môi trường.

Cụ thể, khu vực trong Vành đai 1 sẽ thực hiện thu phí từ ngày 1/1/2028; khu vực trong Vành đai 2 thực hiện từ ngày 1/1/2030 và khu vực trong Vành đai 3 từ ngày 1/1/2032.

UBND TP Hà Nội cho biết, khu vực nội đô đang chịu áp lực lớn về giao thông do số lượng phương tiện cơ giới cá nhân tăng nhanh, trong khi quỹ đất dành cho giao thông còn hạn chế.

Tình trạng ùn tắc thường xuyên xảy ra tại các tuyến đường và khu vực trung tâm, làm gia tăng thời gian di chuyển, chi phí xã hội và phát thải khí gây ô nhiễm môi trường.

Theo cơ quan soạn thảo, việc áp dụng biện pháp kinh tế thông qua thu phí phương tiện vào nội đô là giải pháp cần thiết nhằm điều tiết nhu cầu sử dụng phương tiện cá nhân, góp phần giảm lưu lượng giao thông và khuyến khích sử dụng phương tiện công cộng.

Dự thảo cũng nêu rõ, lộ trình thu phí theo từng vành đai được xây dựng nhằm bảo đảm tính khả thi, phù hợp với tiến độ hoàn thiện hạ tầng giao thông, hệ thống vận tải hành khách công cộng và điều kiện kinh tế - xã hội của thành phố; đồng thời tạo thời gian để người dân, doanh nghiệp thích ứng với chính sách mới.

Việc ưu tiên triển khai trước tại khu vực Vành đai 1 xuất phát từ thực tế đây là khu vực có mật độ dân cư, phương tiện và áp lực giao thông cao nhất. Sau khi đánh giá hiệu quả thực hiện, thành phố sẽ tiếp tục mở rộng phạm vi áp dụng ra Vành đai 2 và Vành đai 3 nhằm bảo đảm đồng bộ trong công tác quản lý giao thông đô thị.

Theo thống kê, Hà Nội hiện có khoảng 8,1 triệu phương tiện cơ giới đường bộ, gồm khoảng 1,1 triệu ô tô và khoảng 7 triệu xe mô tô, xe gắn máy; chưa kể khoảng 1,2 triệu phương tiện từ các tỉnh, thành phố khác tham gia giao thông tại Thủ đô. Trong khoảng 7 triệu xe mô tô, xe gắn máy hiện có tới 95% sử dụng xăng.

Phú Văn

Bộ Công Thương: Xăng E10 là bước đi tất yếu để bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia

Tin tức kinh tế ngày 26/5: Việt Nam vào Top 10 quốc gia sản xuất thép lớn nhất thế giới

Chuyên gia khẳng định không có chuyện xăng E10 “phá xe”