Niềm tin số - Chìa khóa để mở rộng AI an toàn trong mạng lưới năng lượng

Tài liệu mang tên “Quản lý rủi ro hệ thống AI trong mạng lưới năng lượng thông qua niềm tin số” được ra mắt tại hội nghị All Energy ở Glasgow.

Khi hệ thống năng lượng ngày càng số hóa, tự động hóa và vận hành dựa trên dữ liệu, AI và các công cụ phân tích tiên tiến đang ngày càng ảnh hưởng tới cách các mạng lưới lập kế hoạch, vận hành và đầu tư. Theo DNV, nếu không có các khuôn khổ rõ ràng về niềm tin số, việc mở rộng AI sẽ kéo theo những rủi ro mới liên quan tới khả năng chống chịu hệ thống, kiểm soát vận hành, lợi ích người tiêu dùng và niềm tin của cơ quan quản lý.

Tài liệu định nghĩa niềm tin số là sự tin cậy có cơ sở rằng các hệ thống số và AI sẽ hoạt động ổn định, luôn được kiểm soát và phù hợp với lợi ích công cộng trong suốt vòng đời vận hành. DNV cho rằng niềm tin số là yếu tố thực tiễn giúp thúc đẩy đổi mới, cho phép các đơn vị vận hành mạng lưới đưa các giải pháp AI từ giai đoạn thử nghiệm sang triển khai thực tế mà không ảnh hưởng đến an toàn và trách nhiệm giải trình.

Ông Hari Vamadevan, Phó Chủ tịch cấp cao kiêm Giám đốc khu vực Anh và Ireland phụ trách Hệ thống năng lượng tại DNV, cho biết: “AI đang trở thành một phần không thể thiếu trong vận hành mạng lưới năng lượng, nhưng mở rộng mà không có cơ chế bảo đảm sẽ tạo ra những rủi ro mới và rất thực tế. Niềm tin số cho phép các đơn vị vận hành triển khai AI một cách tự tin, bảo đảm hệ thống hoạt động đúng như kỳ vọng, luôn trong tầm kiểm soát và tạo ra kết quả mà cơ quan quản lý cũng như khách hàng có thể tin cậy”.

Tài liệu đặt các thách thức này trong bối cảnh chuyển đổi năng lượng tại Anh, nơi điện khí hóa, phi tập trung hóa và năng lượng tái tạo biến động đang làm hệ thống trở nên phức tạp hơn, đồng thời gia tăng phụ thuộc vào dữ liệu thời gian thực và các quyết định dựa trên thuật toán. Dựa trên các dự án đổi mới mạng lưới, báo cáo cho thấy những nghi ngại về chất lượng dữ liệu, cách vận hành mô hình và cơ chế quản trị vẫn đang làm chậm quá trình ứng dụng AI và giải pháp số.

Một nội dung trọng tâm của tài liệu là bảo đảm AI và cách tiếp cận có cấu trúc nhằm xây dựng niềm tin vào khả năng vận hành của các hệ thống AI, không chỉ trong giai đoạn thử nghiệm mà cả trong môi trường thực tế liên quan đến an toàn và người tiêu dùng. DNV nhấn mạnh rằng bảo đảm, giám sát và quản trị là yếu tố thiết yếu để triển khai AI có trách nhiệm ở quy mô lớn.

Các nội dung này được minh họa thông qua chương trình Intelligent Gas Grid của DNV - sáng kiến của Chính phủ Anh nhằm chuyển đổi mạng lưới phân phối khí đốt theo hướng hiệu quả hơn, an toàn hơn và thân thiện hơn với môi trường. Chương trình cho thấy các nguyên tắc niềm tin số có thể hỗ trợ đổi mới dựa trên AI trong môi trường mạng lưới quan trọng về an toàn và chịu sự giám sát của cơ quan quản lý.

Ông Graham Faiz, Giám đốc Năng lượng số phụ trách Anh và Ireland tại DNV, cho biết thêm: “Cuối cùng, quá trình chuyển đổi năng lượng sẽ phải dựa trên nền tảng số, nhưng chỉ có thể thành công nếu được tin cậy. Niềm tin số giúp AI vượt khỏi vai trò phân tích và tự động hóa đơn thuần để trở thành hạ tầng số - vật lý đáng tin cậy và có khả năng chống chịu, mang lại lợi ích thực tế cho người tiêu dùng như giảm gián đoạn, giảm chi phí, đẩy nhanh giảm phát thải và giúp hệ thống điện vận hành ổn định hơn”.

Ấn Độ chuẩn bị bước đi lớn tại eo biển Hormuz

MiQ ra mắt hệ thống đăng ký số cho dầu thô

Châu Á trong thế phòng thủ trước cú sốc năng lượng toàn cầu