Chìa khóa để ASEAN nuôi dưỡng vòng tròn hữu nghị và ngăn ngừa xung đột

Xây dựng “tuyến phòng thủ” liên ngành và nền tảng minh bạch số

Tham gia thảo luận tại phiên toàn thể mang chủ đề “Thúc đẩy các sáng kiến của ASEAN về phòng ngừa xung đột”, bà Izumi Nakamitsu - Phó Tổng thư ký Liên Hợp Quốc đã mang đến những góc nhìn mang tính chiến lược.

Bà Izumi Nakamitsu - Phó Tổng thư ký Liên Hợp Quốc.

Theo quan điểm của bà, để xây dựng "tuyến phòng thủ đầu tiên" vững chắc, ASEAN cần đặc biệt chú trọng đến các cơ chế quản lý và phối hợp giữa các bên liên quan, điển hình là giữa các cơ quan an ninh, quân sự và các lực lượng thực thi pháp luật trên biển. Sự liên kết chặt chẽ này chính là những nền tảng then chốt nhằm ngăn ngừa các tính toán sai lầm trong bối cảnh khủng hoảng.

Đi sâu hơn vào giải pháp thực thi, bà Nakamitsu lưu ý việc củng cố tính minh bạch phải được xem là công cụ bảo vệ cốt lõi để xây dựng lòng tin chiến lược. Để hiện thực hóa điều này, bà gợi ý ASEAN có thể phát triển các cơ chế rà soát định kỳ thường xuyên và xây dựng các nền tảng minh bạch kỹ thuật số chung. Việc áp dụng công nghệ không chỉ giúp ngăn ngừa các sự cố an ninh mạng mà còn hướng tới việc chuẩn hóa sự tuân thủ, từ đó gia tăng niềm tin vững chắc giữa các quốc gia thành viên.

Bên cạnh đó, nhằm tối ưu hóa khả năng phản ứng, bà Nakamitsu khuyến nghị kết nối chặt chẽ giữa năng lực phân tích và hành động thực tế nhằm thu hẹp khoảng cách các cơ chế cảnh báo sớm. Bà nhấn mạnh, đây là điều kiện cần để phát hiện sớm các dấu hiệu có thể chuyển hóa thành rủi ro nghiêm trọng, từ đó kịp thời kích hoạt các chính sách can thiệp bằng con đường ngoại giao khi các chỉ số rủi ro vượt ngưỡng an toàn.

Hóa giải nguy cơ từ gốc rễ: Thể chế bao trùm và sức mạnh nhân dân

Ông Isidro Purisima - Thứ trưởng Thường trực Văn phòng Cố vấn Tổng thống về Hòa bình, Hòa giải và Thống nhất (OPAPRU) Philippines.

Từ một góc nhìn khác, ông Isidro Purisima - Thứ trưởng Thường trực Văn phòng Cố vấn Tổng thống về Hòa bình, Hòa giải và Thống nhất (OPAPRU) Philippines, đã thẳng thắn điểm mặt các tác nhân kích hoạt xung đột.

Cụ thể, ông nhấn mạnh các yếu tố như bất bình đẳng, áp lực khí hậu và thiên tai. Để hóa giải triệt để những nguy cơ này, ông khẳng định lời giải của công tác ngăn ngừa xung đột nằm ở việc xây dựng các thể chế vững mạnh, quản trị bao trùm, thúc đẩy sự tham gia của công dân và củng cố lòng tin vào chính phủ.

Giải thích về tâm lý xã hội, ông cho rằng khi người dân cảm thấy tiếng nói của mình được đại diện, họ sẽ ít có xu hướng ủng hộ xung đột. Từ đó, có thể thấy rõ ràng, giao lưu nhân dân là một công cụ thiết yếu. Bởi lẽ, thông qua việc trao đổi thông tin, lãnh đạo các quốc gia và người dân, đặc biệt là thế hệ trẻ có cơ hội để thấu hiểu các giá trị ngắn hạn và dài hạn, từ đó cùng xây dựng một tương lai phát triển bền vững.