ASEAN thúc đẩy xây dựng kho dự trữ dầu khẩn cấp

Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) đã nhất trí triển khai cơ chế dự trữ dầu thô chung nhằm ứng phó với tình trạng gián đoạn nguồn cung do cuộc chiến tại Iran gây ra, vốn đã ảnh hưởng nghiêm trọng đến các quốc gia trong khu vực.

Theo Reuters, cơ chế này sẽ bao gồm các địa điểm lưu trữ dầu tại Indonesia và Thái Lan. Các nước thành viên ASEAN có thể rút dầu từ những kho dự trữ này trong trường hợp nguồn cung bị thắt chặt.

Việc tiếp cận nguồn dầu dự trữ sẽ được thực hiện theo cơ chế cấp quyền mua. Theo đó, các quốc gia thành viên sẽ thanh toán trước một khoản phí để bảo đảm quyền mua một khối lượng dầu thô hoặc nhiên liệu nhất định từ các kho dự trữ do doanh nghiệp năng lượng của một quốc gia thành viên khác vận hành.

Reuters cho biết cơ chế này về cơ bản tương tự hệ thống dự trữ dầu chung của Liên minh châu Âu (EU).

Philippines sẽ là quốc gia đầu tiên tìm cách triển khai cơ chế này. Manila đã đề nghị được phép mua xăng và dầu diesel từ các kho dự trữ tại Indonesia và Thái Lan trong trường hợp xảy ra tình trạng khẩn cấp về nguồn cung.

Sáng kiến xây dựng kho dự trữ dầu chung của ASEAN xuất phát từ Indonesia và nhận được sự ủng hộ mạnh mẽ của Nhật Bản. Đây là quốc gia gần như phụ thuộc hoàn toàn vào nhập khẩu các mặt hàng năng lượng và đặc biệt chịu ảnh hưởng nặng nề từ tình trạng thiếu hụt nguồn cung do cuộc chiến giữa Mỹ, Israel và Iran gây ra.

Xét trên phạm vi toàn châu Á, khu vực này đang chịu tác động nặng nề nhất từ những hệ lụy của cuộc chiến bắt đầu ngày 28/2. Do vị trí địa lý, Trung Đông là nhà cung cấp hydrocarbon hàng đầu cho châu Á. Khi nguồn cung từ khu vực này phần lớn bị gián đoạn trong một thời gian dài, các quốc gia châu Á buộc phải chạy đua tìm kiếm những nguồn cung thay thế, đồng thời chấp nhận mức giá cao hơn.

Tình trạng này đã đẩy lạm phát gia tăng và buộc các chính phủ phải tăng chi tiêu nhằm bảo vệ nền kinh tế trước những tác động tiêu cực nghiêm trọng nhất của cuộc khủng hoảng năng lượng.

Tháng trước, Ngân hàng Thế giới (World Bank) cảnh báo rằng cuộc khủng hoảng năng lượng đang khiến các quốc gia châu Á dần cạn kiệt nguồn lực tài chính.

Ngân hàng Thế giới nhận định: "Trợ cấp là biện pháp ứng phó chính sách phổ biến nhất mà các nền kinh tế mới nổi và đang phát triển áp dụng trước cuộc khủng hoảng".

Tổ chức này cũng cho biết, những quốc gia có chính sách trợ cấp đáng kể nhìn chung ghi nhận mức tăng giá xăng bán lẻ thấp hơn so với các quốc gia không áp dụng trợ cấp. Tuy nhiên, mối tương quan này đã suy yếu đáng kể khi xét đến mức lạm phát chung của nền kinh tế.