Các loài sinh vật biển đang "chạy trốn" khỏi vùng nhiệt đới

10:08 | 06/04/2021

|
Một nghiên cứu mới của Đại học Auckland (New Zealand) lần đầu tiên chứng minh các loài sinh vật biển đã và đang thay đổi khu vực phân bổ xa khỏi đường xích đạo dưới tác động trực tiếp của biến đổi khí hậu. Xu hướng này diễn ra ở tất cả các loài và trên quy mô toàn cầu.

Theo dự đoán về khí hậu nóng lên, số lượng các loài đã giảm ở xích đạo và tăng lên ở vùng cận nhiệt đới từ những năm 1950. Đây là tình trạng chung của tất cả 48.661 loài, và chúng được chia thành những loài sống dưới đáy biển (sinh vật đáy) và ở vùng nước mở (vùng cá nổi), cá, động vật thân mềm và giáp xác.

Các loài sinh vật biển đang
Tác phẩm "Một cuộc vây bắt ở Revillagigedo" của nhiếp ảnh gia Ralph Pace cho thấy vùng biển Mexico đang có sự bất thường trong việc gia tăng các giống loài sinh vật biển.

Các kết quả từ nghiên cứu do Đại học Auckland (New Zealand) dẫn đầu cho thấy các loài sinh vật biển vùng nước mở ở Bắc bán cầu có xu hướng di chuyển nhiều về phía cực Bắc hơn so với các loài sinh vật đáy. Trong khi đó, các loài ở Nam bán cầu lại không có làn sóng di chuyển tương tự. Nguyên nhân là do tình trạng đại dương ấm lên ở Bắc bán cầu rõ rệt hơn Nam bán cầu.

Trước đây, vùng nhiệt đới luôn được coi là ổn định và có nhiệt độ lý tưởng cho sinh sôi vì có rất nhiều loài sinh vật xuất hiện ở đó. Giờ đây, chúng ta đã xác định được rằng vùng nhiệt đới không thực sự ổn định đến vậy và ngày càng trở nên quá nóng đối với nhiều loài.

Nghiên cứu này là thành quả nghiên cứu tiến sĩ của tác giả chính Chhaya Chaudhary tại Đại học Auckland và được xây dựng dựa trên một loạt các nghiên cứu trong một nhóm nghiên cứu chung chuyên đào sâu tài liệu và dữ liệu về các nhóm phân loại cụ thể, bao gồm động vật giáp xác, cá và giun.

Dữ liệu được lấy từ Hệ thống Thông tin đa dạng sinh học đại dương (OBIS), một cơ sở dữ liệu thế giới trực tuyến có thể truy cập miễn phí do Giáo sư Mark Costello của trường Đại học Auckland thành lập trong khuôn khổ của Điều tra sinh vật biển, một chương trình khám phá biển toàn cầu từ năm 2000 đến năm 2010. Các thông tin ghi nhận về thời gian và vị trí của các loài được tổng hợp thành các dải vĩ độ và một mô hình thống kê được sử dụng để tính biến số trong lấy mẫu.

Năm ngoái, Giáo sư Costello - đồng tác giả một nghiên cứu cho thấy mặc dù đa dạng sinh học biển leo thang và đạt đỉnh điểm ở xích đạo trong kỷ băng hà cuối cùng vào 20.000 năm trước, nó đã bị kéo phẳng trước tình trạng nóng lên toàn cầu thời kỳ công nghiệp. Nghiên cứu này sử dụng hồ sơ hóa thạch của sinh vật phù du biển bị chôn vùi trong trầm tích biển sâu để theo dõi những biến động về đa dạng loài qua hàng nghìn năm.

Các loài sinh vật biển đang
Khi một số người vẫn cho rằng săn bắt giống loài khác dẫn đến nguy cơ tuyệt chủng là "văn hóa" thì việc trái đất đi tới hồi kết sẽ không còn xa.

Nghiên cứu mới nhất theo thang thời gian thập kỷ cho thấy xu hướng kéo phẳng này đã tiếp tục diễn ra trong thế kỷ qua, và số lượng loài hiện đang giảm dần ở đường xích đạo. Nghiên cứu này, và những công trình khác đang được tiến hành, cho thấy số lượng các loài sinh vật biển suy giảm khi nhiệt độ nước biển trung bình hằng năm cao trên 20 đến 25 độ C (thay đổi theo các loại loài khác nhau).

Là một trong những tác giả chính của Báo cáo Đánh giá lần thứ 6 hiện tại của Ủy ban Quốc tế về Biến đổi khí hậu (IPCC), Giáo sư Costello nhận định: “Công trình của chúng tôi cho thấy rằng biến đổi khí hậu do con người gây ra đã ảnh hưởng đến đa dạng sinh học biển ở quy mô toàn cầu trên tất cả các loài. Biến đổi khí hậu đã ở đây với chúng ta rồi và diễn ra với tốc độ ngày một nhanh. Chúng ta có thể dự đoán xu hướng thay đổi chung về đa dạng loài, nhưng do tính chất phức tạp của các tương tác sinh thái, nên hiện nay vẫn chưa rõ mức độ phong phú của sinh vật biển và ngành nghề đánh bắt cá sẽ thay đổi như thế nào theo biến đổi khí hậu”.

Có thể thấy rằng, việc dịch chuyển của các loài sinh vật biển là minh chứng cho thấy mức độ ô nhiễm toàn cầu đã vượt ngưỡng báo động. Bản năng sinh tồn của muôn loài là tránh xa khỏi khu vực có thể dẫn tới diệt chủng. Đây là vấn đề cần nhân loại dành sự quan tâm cao nhất cũng như có những hành động thích đáng trước khi quá muộn.

Tùng Dương

Hà Nội tăng tốc hoàn thành 17 dự án phòng, chống thiên tai: Bảo đảm tiến độ, chất lượng Hà Nội tăng tốc hoàn thành 17 dự án phòng, chống thiên tai: Bảo đảm tiến độ, chất lượng
TP HCM tiếp tục triển khai dự án chống ngập 10.000 tỷ TP HCM tiếp tục triển khai dự án chống ngập 10.000 tỷ
Biến đổi khí hậu có thể gây thiệt hại 30.000 tỷ USD Biến đổi khí hậu có thể gây thiệt hại 30.000 tỷ USD
Việt Nam đặt mục tiêu 5 năm trồng 1 tỷ cây xanh Việt Nam đặt mục tiêu 5 năm trồng 1 tỷ cây xanh

  • bidv-pay