Ông Trump cân nhắc nới luật vận tải biển để kiềm chế giá nhiên liệu

16:22 | 25/04/2026

34 lượt xem

(PetroTimes) - Chính quyền Tổng thống Trump đang xem xét việc kéo dài thời gian áp dụng miễn trừ đối với Đạo luật Jones, một đạo luật hàng hải ban hành năm 1920, theo đó việc vận chuyển hàng hóa giữa các cảng của Mỹ chỉ được phép thực hiện bởi các tàu treo cờ Mỹ. Quy định mang tính bảo hộ này trên thực tế làm hạn chế số lượng tàu có thể tham gia vận tải ven biển, từ đó duy trì chi phí ở mức cao. Biện pháp miễn trừ đã được áp dụng trong thời hạn 60 ngày kể từ ngày 18/3, trong bối cảnh căng thẳng trên thị trường dầu mỏ liên quan đến xung đột với Iran, nhằm tạo điều kiện thuận lợi hơn cho việc vận chuyển dầu trong khi giá nhiên liệu tăng cao.

Tổng khối lượng dầu của Mỹ được vận chuyển bằng các tàu treo cờ nước ngoài trong giai đoạn này đạt 9 triệu thùng. (Ảnh: AFP)

40 tàu chở dầu và 9 triệu thùng chỉ trong vài tuần

Kể từ khi chính sách miễn trừ có hiệu lực, đã có 40 tàu chở dầu vận chuyển dầu giữa các cảng của Mỹ, trải dài từ California đến Texas, qua Florida và Alaska. Theo các dữ liệu do Nhà Trắng cung cấp, quy mô đội tàu thực tế đã tăng 70%, góp phần làm giảm chi phí vận chuyển. Tổng khối lượng dầu của Mỹ được vận chuyển bằng các tàu treo cờ nước ngoài trong giai đoạn này đạt 9 triệu thùng.

Ảnh hưởng của biện pháp này thể hiện rõ rệt nhất tại Alaska: Lượng nhiên liệu phản lực được nhập khẩu theo cơ chế miễn trừ chiếm khoảng một nửa mức tiêu thụ trung bình hàng tháng của bang. Kết quả này diễn ra trong bối cảnh thị trường dầu mỏ đang chịu nhiều sức ép, khi kỳ vọng về các cuộc đối thoại giữa Washington và Tehran vẫn tiếp tục ảnh hưởng đến giá dầu thô. Chính quyền nhấn mạnh rằng biện pháp này đã giúp giảm bớt mức tăng chi phí phát sinh do xung đột với Iran.

Tranh luận kéo dài giữa phe bảo hộ và phe ủng hộ thị trường tự do

Đạo luật Jones từ lâu đã là tâm điểm của những quan điểm đối lập. Hudson Institute, một tổ chức nghiên cứu theo khuynh hướng bảo thủ, cảnh báo rằng nếu bãi bỏ đạo luật này, các tàu được đóng và đăng ký ngoài nước Mỹ - bao gồm cả tàu từ Trung Quốc - có thể chiếm lĩnh thị trường nội địa của Mỹ, gây bất lợi cho hàng chục nghìn lao động và hàng chục tỷ USD đã được đầu tư vào ngành đóng tàu trong nước. Ngược lại, Cato Institute, một viện nghiên cứu theo khuynh hướng tự do, cho rằng đạo luật này là “lỗi thời và ràng buộc, có thể tồn tại gần một thế kỷ mà không bị thay đổi”. Viện này nhận định rằng tồn tại một sự bất cân xứng lớn giữa số ít đối tượng được hưởng lợi từ sự bảo hộ của luật và số đông phải gánh chịu chi phí do nó gây ra.

Một cố vấn của ông Trump, người đã trao đổi với tổng thống về đạo luật này, cho biết ông “hài lòng với những gì đang thấy”. Vị này nói thêm: “Chừng nào Iran còn là mối đe dọa và khiến giá nhiên liệu tăng, tổng thống muốn duy trì miễn trừ trong thời gian cần thiết”. Taylor Rogers, người phát ngôn của Nhà Trắng, cho biết vẫn chưa có quyết định cuối cùng nào được đưa ra về việc có gia hạn hay không, đồng thời nhấn mạnh rằng chính quyền đã góp phần làm giảm áp lực tăng chi phí và “các dữ liệu cho thấy nguồn cung đã được đưa tới các cảng của Mỹ nhanh hơn và nhiều hơn”.