Giá LNG tăng vọt, thế giới quay lại với nhiệt điện than

Giá LNG tăng vọt do eo biển Hormuz bị phong tỏa đang thúc đẩy các nền kinh tế chuyển sang những nguồn năng lượng thay thế, qua đó đẩy nhu cầu than lên một mức cao kỷ lục mới trong năm nay, Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) cho biết trong một báo cáo mới công bố hôm thứ Năm.

Theo báo cáo Coal Mid-Year Update 2026 của IEA, giá LNG tăng mạnh đã khiến các thị trường như Trung Quốc, Ấn Độ, Nhật Bản, Hàn Quốc và thậm chí cả châu Âu phải tăng cường sử dụng các nhà máy nhiệt điện than để phát điện.

Trung Đông không phải là khu vực xuất khẩu than lớn, do đó hoạt động vận chuyển than toàn cầu không bị gián đoạn khi cuộc chiến Iran bắt đầu cách đây hơn 6 tháng. Tuy nhiên, lượng LNG vận chuyển qua eo biển Hormuz đã sụt giảm đáng kể, đẩy giá LNG và khí đốt tăng cao, buộc các công ty điện lực phải tăng cường vận hành các tổ máy nhiệt điện than.

Hệ quả là nhu cầu than toàn cầu, vốn được dự báo sẽ giảm nhẹ trong năm nay trước khi chiến tranh nổ ra, hiện được IEA dự báo tăng 1,2% trong năm 2026. Mức tăng này sẽ đưa tổng tiêu thụ than toàn cầu lên 8,94 tỷ tấn, mức cao kỷ lục trong năm nay.

IEA cho biết sự thay đổi trong dự báo nhu cầu than năm nay "chủ yếu phản ánh cuộc khủng hoảng tại Trung Đông và hiện tượng El Niño mạnh bất thường".

"Dù tình trạng gián đoạn vận tải qua eo biển Hormuz không tác động trực tiếp đến thị trường than, nguồn cung khí đốt tự nhiên bị thắt chặt đã đẩy giá tăng, khiến một số hệ thống điện chuyển từ khí đốt sang than", IEA nhận định.

Tại hai quốc gia tiêu thụ than lớn nhất thế giới là Trung Quốc và Ấn Độ, nhu cầu than được dự báo đều tăng trong năm nay. Theo IEA, nhu cầu than của Trung Quốc dự kiến tăng 1%, lên 5 tỷ tấn, trong khi Ấn Độ sẽ tăng 4,2%, lên 1,353 tỷ tấn, đảo ngược mức sụt giảm nhẹ mang tính tạm thời ghi nhận trong năm ngoái.

IEA cho biết thêm, nếu eo biển Hormuz tiếp tục bị đóng cửa phần lớn đối với các chuyến vận chuyển LNG trong thời gian dài sang năm tới, nhu cầu than toàn cầu có thể tiếp tục tăng lên những mức cao kỷ lục mới.