Chuyên gia cảnh báo châu Á sẽ chịu ảnh hưởng lâu dài từ xung đột Mỹ - Iran

Tác động của cuộc chiến giữa Mỹ và Iran đối với các quốc gia nhập khẩu dầu ở châu Á có thể kéo dài nhiều năm, thậm chí nhiều thập kỷ, do mức độ phụ thuộc rất lớn của các nước này vào nguồn dầu nhập khẩu, theo cảnh báo của Vandana Hari, chuyên gia phân tích năng lượng thuộc Vanda Insight.

Phát biểu tại một sự kiện của Bloomberg ở Singapore, bà Hari cho biết: "Sự phụ thuộc vào dầu nhập khẩu đang ngày càng gia tăng, và cùng với đó là sự phụ thuộc - hay nói đúng hơn là tính dễ tổn thương - trước các biến động địa chính trị. Tôi cho rằng chúng ta đang bước vào một giai đoạn đầy biến động về địa chính trị và tình trạng này sẽ còn kéo dài trong nhiều thập kỷ, hoặc ít nhất là nhiều năm tới".

Các quốc gia châu Á hiện nhập khẩu phần lớn dầu thô từ Trung Đông do khoảng cách địa lý gần hơn, giúp chi phí vận chuyển thấp hơn đáng kể so với việc nhập khẩu từ Mỹ. Tuy nhiên, chính sự phụ thuộc này đang khiến các nền kinh tế châu Á rơi vào thế khó khi Mỹ và Iran bước vào xung đột, trong bối cảnh eo biển Hormuz đã bị phong tỏa và eo biển Bab el-Mandeb cũng đứng trước nguy cơ bị đóng cửa.

Đầu tuần này, lực lượng Houthi tại Yemen tuyên bố phong tỏa tuyến hàng hải Bab el-Mandeb. Sau đó xuất hiện các báo cáo cho biết hai tàu chở dầu của Ả Rập Xê-út, đang vận chuyển dầu thô sang châu Á, đã quay đầu khi đến gần eo biển này và chuyển hướng về kênh đào Suez, theo trang ZeroHedge. Trong khi đó, Reuters đưa tin có ba tàu chở dầu đã đầy hàng quay đầu trên Biển Đỏ sau những lời đe dọa từ Houthi. Kênh đào Suez hiện là tuyến đường thay thế duy nhất tại khu vực Biển Đỏ, nhưng việc phải đi vòng khiến hành trình kéo dài hơn, đồng nghĩa với chi phí vận chuyển tăng cao và giá dầu đến tay các nước nhập khẩu cũng đắt đỏ hơn.

Ở một diễn biến khác, Mỹ tiếp tục tiến hành đợt không kích thứ 11 nhằm vào Iran, cho thấy các nỗ lực trung gian hòa giải được truyền thông đề cập trước đó trong tuần khó có thể sớm giúp hạ nhiệt xung đột. Giá dầu vì thế tiếp tục tăng trở lại, khiến chi phí nhập khẩu năng lượng của các quốc gia tiêu thụ dầu ngày càng lớn hơn.

Tại Ấn Độ, chi phí nhập khẩu dầu đã tăng mạnh, khiến hóa đơn nhập khẩu dầu trong ba tháng tính đến hết tháng 6 tăng hơn 60% so với trước, phản ánh rõ áp lực mà các nền kinh tế châu Á đang phải đối mặt khi căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông chưa có dấu hiệu hạ nhiệt.