Phân loại doanh nghiệp nhỏ và vừa: Tránh tạo rào cản tăng trưởng

Chiều 29/10, Quốc hội thảo luận tại hội trường về dự án Luật Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa. Nhiều ý kiến tập trung góp ý Điều 4 về tiêu chí phân loại doanh nghiệp, trong đó đề nghị làm rõ cách xác định quy mô, điều chỉnh ngưỡng phù hợp và ngăn chặn tình trạng lợi dụng chính sách.

Đại biểu Dương Khắc Mai (Đoàn ĐBQH tỉnh Lâm Đồng).

Tham gia thảo luận tại hội trường, đại biểu Dương Khắc Mai (Đoàn ĐBQH tỉnh Lâm Đồng) cơ bản thống nhất với các ngưỡng dự thảo đề xuất, gồm không quá 300 lao động bình quân năm trước liền kề, kết hợp với điều kiện về nguồn vốn không quá 150 tỷ đồng hoặc doanh thu không quá 400 tỷ đồng.

Tuy nhiên, đại biểu đề nghị làm rõ cách áp dụng đối với doanh nghiệp mới thành lập, doanh nghiệp hoạt động đa ngành và trường hợp vượt ngưỡng khi đang thụ hưởng chương trình hỗ trợ. Chính phủ cần được giao quy định phương pháp xác định cụ thể, sử dụng dữ liệu sẵn có của cơ quan nhà nước và bảo đảm các cam kết hỗ trợ hợp pháp không bị chấm dứt đột ngột khi doanh nghiệp phát triển.

Đại biểu Đào Chí Nghĩa (Đoàn ĐBQH TP Cần Thơ) cũng cho rằng, cần có nguyên tắc xác định quy mô ổn định hơn trước biến động ngắn hạn về doanh thu, lao động và vốn. Dự thảo cần quy định rõ kỳ tính, căn cứ số liệu và cách xử lý đối với doanh nghiệp chưa hoạt động đủ thời gian, đồng thời thiết lập cơ chế chuyển tiếp để không làm giảm động lực phát triển.

Góp ý về tiêu chí phân loại và phòng ngừa trục lợi chính sách, đại biểu Vương Quốc Thắng (Đoàn ĐBQH TP Đà Nẵng), lưu ý việc sử dụng số lao động bình quân năm có thể gây khó khăn trong kiểm tra, đối soát và tạo kẽ hở để doanh nghiệp lách quy mô. Trong khi đó, doanh nghiệp công nghệ có thể sử dụng ít lao động nhưng đạt doanh thu và giá trị gia tăng lớn.

Đại biểu đề nghị chỉ quy định tiêu chí khung trong luật, giao Chính phủ xác định các ngưỡng cụ thể và điều chỉnh linh hoạt theo từng thời kỳ. Đồng thời, cần bổ sung tiêu chí doanh nghiệp độc lập, loại trừ trường hợp công ty con do doanh nghiệp lớn hoặc tập đoàn kinh tế chi phối, nhằm ngăn việc lợi dụng tư cách doanh nghiệp nhỏ và vừa để hưởng hỗ trợ.

Đối với doanh nghiệp công nghệ và khởi nghiệp sáng tạo, đại biểu đề xuất nghiên cứu thêm tiêu chí về giá trị gia tăng hoặc tỷ lệ chi phí nghiên cứu và phát triển (R&D) trên doanh thu.

Ở góc độ khác, đại biểu Nguyễn Hữu Toàn (Đoàn ĐBQH tỉnh Lai Châu) đề nghị cân nhắc bỏ điều kiện về số lượng lao động. Theo đại biểu, doanh nghiệp đáp ứng tiêu chí về vốn và doanh thu, dù sử dụng nhiều lao động hơn, vẫn cần có cơ hội tiếp cận chính sách để tiếp tục phát triển.

Đại biểu cũng đề nghị làm rõ khái niệm nguồn vốn không quá 150 tỷ đồng, theo hướng xác định là vốn chủ sở hữu thay vì tính cả vốn huy động. Lý do là doanh nghiệp thương mại có thể có dòng vốn luân chuyển lớn nhưng quy mô thực tế vẫn nhỏ.

Bộ trưởng Lê Mạnh Hùng: Khuyến mại, giảm giá để bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng

Đại biểu Đỗ Đức Hiển: Cần tháo gỡ vướng mắc trong quản lý quỹ đầu tư chứng khoán

Sửa Luật Đất đai: Đại biểu đề nghị minh bạch định giá, hài hòa lợi ích các bên