Thứ năm 20/09/2018 06:24

Xuất khẩu khí đốt tự nhiên của Iran: Bài toán "khó nhằn"

08:57 | 23/10/2017

|
Hóa lỏng khí đốt tự nhiên để xuất khẩu đang là lựa chọn ưu tiên của Iran để thực hiện mục tiêu trở thành một cường quốc xuất khẩu khí đốt của thế giới.
xuat khau khi dot tu nhien cua iran bai toan kho nhan
Một tàu chở LNG

Lâu nay người ta vẫn biết đến Iran như là một quốc gia giàu trữ lượng dầu mỏ mà ít người biết đến Iran còn đứng đầu thế giới về trữ lượng khí đốt tự nhiên.

Theo số liệu ước tính của Tập đoàn dầu khí BP (Anh) trong Báo cáo thống kê đánh giá năng lượng thế giới phát hành tháng 6/2017, ước tính trữ lượng khí đốt tự nhiên của Iran lên đến gần 34 nghìn tỷ m3.

Để so sánh, trữ lượng khí đốt tự nhiên của nước xuất khẩu khí đốt tự nhiên lớn nhất thế giới hiện tại là Nga còn kém Iran chút ít, với 32,3 nghìn tỷ m3; trữ lượng khí đốt tự nhiên của Qatar - nước xuất khẩu khí đốt tự nhiên hóa lỏng (LNG) lớn nhất thế giới thì còn kém xa, chỉ khoảng 24 nghìn tỷ m3.

Tuy nhiên, lượng khí đốt xuất khẩu của Iran hiện tại chỉ khoảng 40 triệu m3/ngày, được vận chuyển qua đường ống, chủ yếu xuất khẩu sang Thổ Nhĩ Kỳ và Iraq. Con số này chẳng đáng là bao so với tiềm năng trữ lượng của Iran, cũng khá ít so với 880 triệu m3 khí/ngày mà Iran đang dành để đáp ứng cho nhu cầu ở nội địa đang ngày càng gia tăng.

Từ nhiều năm trước, các quan chức ngành dầu khí Iran đã xúc tiến ý tưởng lắp đặt và mở rộng đường ống dẫn khí đốt thông qua Azerbaijan hoặc Armenia vào châu Âu - thị trường mà chiến lược xuất khẩu khí đốt tự nhiên của Iran nhắm đến, nhưng kế hoạch này đã không thực hiện được vì các lý do tài chính. Giữa Iran và một số quốc gia đối tác cũng không có sự thống nhất cần thiết để thành lập một liên doanh.

Iran đã tính đến 8 tuyến xuất khẩu khí đốt sang châu Âu với công suất 25 - 30 tỷ m3 khí/năm. Tuy nhiên, các kế hoạch xây dựng hàng ngàn km đường ống dẫn khí từ Iran đến các khách hàng ở khu vực này vẫn còn là tương lai xa xôi.

Quốc gia vùng Vịnh càng ngày càng quan tâm đến việc xây dựng dây chuyền sản xuất và cung cấp LNG để thực hiện các mục tiêu của mình. Iran đang đẩy mạnh kế hoạch xây dựng một số cơ sở sản xuất và xuất khẩu LNG. Khi các cơ sở hạ tầng này hoạt động, Iran hy vọng mỗi năm sẽ xuất khẩu 5 - 10 triệu tấn LNG sang châu Âu.

Bình luận về kế hoạch trên của Iran, trả lời phỏng vấn của hãng thông tấn IRNA (Iran) mới đây, Tổng thư ký Diễn đàn các nước xuất khẩu khí đốt (GECF) Mohammad Hossein Adeli cho biết: “Xuất khẩu khí đốt qua đường ống sẽ rẻ hơn, nhưng nó sẽ đi kèm với các rủi ro về chính trị… Hóa lỏng khí tự nhiên sẽ cho phép Iran vận chuyển khí đốt tự nhiên tới bất cứ nơi nào trên thế giới mà không phải đối mặt với những thách thức chính trị”.

Ông Adeli khẳng định: “Xuất khẩu LNG là ưu tiên hàng đầu của Iran”.

Tuy nhiên, theo Tổng thư ký GECF, mặc dù châu Âu là một thị trường lớn - nhập khẩu hơn 80% nhu cầu dầu thô và khí tự nhiên, nhưng Iran sẽ khó khai thác được thị trường ở châu lục này, khi mà Nga đã, đang và sẽ tiếp tục cố gắng duy trì địa vị thống trị thị trường năng lượng ở đây.

Cũng theo ông Adeli, Nga là nhà cung cấp khí đốt lớn nhất cho châu Âu với hơn 33% thị phần. Tiềm năng xuất khẩu của Iran sẽ khó mà bằng, chứ chưa nói là vượt được lượng cung cấp khí đốt của Nga cho thị trường châu Âu.

Số liệu của Bloomberg cho hay, năm ngoái, Tập đoàn Gazprom - nhà xuất khẩu khí đốt độc quyền bằng đường ống của Nga đã vận chuyển một lượng khí kỷ lục cho Liên minh châu Âu (EU), cung ứng 34% nhu cầu khí đốt của khối này. Theo dự báo của tập đoàn Shell (Anh - Hà Lan), Nga sẽ vẫn là nhà cung cấp khí đốt lớn nhất cho EU cho đến năm 2035.

Ngoài Nga, ở thị trường châu Âu, Iran cũng sẽ phải đối mặt với một đối thủ khác là LNG của Mỹ đang "chen chân" thăm dò, tìm chỗ đứng tại đây.

Linh Phương

Theo Financial Tribune

Share on Google+