Toàn cảnh thế giới một tuần qua

(Petrotimes) - Thỏa thuận ngừng bắn Syria “chết yểu”, mưa bão hoành hành tại châu Á và Carribe... là những diễn biến nổi bật trên thế giới trong tuần qua.

Thoả thuận ngừng bắn Syria "chết yểu", tranh cãi về trách nhiệm chưa ngã ngũ

Ngày 27/10, người đứng đầu hội đồng quân sự của Quân đội Syria Tự do (FSA), Chỉ huy Abd al-Jaber al-Akaidi tuyên bố kế hoạch ngừng bắn đã thất bại sau khi có tin gần 150 người đã thiệt mạng trong ngày 26/10 - ngày đầu tiên lệnh ngừng bắn này có hiệu lực.

"Đây là một thất bại đối với Đặc phái viên Brahimi. Sáng kiến này đã chết trước khi nó được khởi động”. Ông Abd al-Jaber al-Akaidi nói.

Tổ chức Giám sát Nhân quyền Syria (SOHR) cho biết trong ngày 26/10 đã có 146 người thiệt mạng do bom và đạn pháo, trong đó có 53 dân thường, 50 phiến quân và 43 binh lính chính phủ. Các cuộc đụng độ mới trong ngày 27/10 cũng khiến số người tử vong mới gia tăng.

Thỏa thuận ngừng bắn bắt đầu từ ngày 26/10, kéo dài 4 ngày nhân dịp thánh lễ Eid al-Adha linh thiêng của người Hồi giáo. Đây là thỏa thuận đạt được theo sáng kiến của Đặc phái viên chung Liên hợp quốc-Liên đoàn Arập Lakhdar Brahimi, nhằm chấm dứt giao tranh ở Syria.

Tuy nhiên, chỉ vài giờ sau khi bắt đầu có hiệu lực sáng 26/10, thỏa thuận đã bị phá vỡ tại một số khu vực, Giao tranh đã xảy ra ở thủ đô Damacuss, thành phố Allepo và một số nơi như miền Đông Deir el-Zour, Daraa.

Tại tỉnh Aleppo và tỉnh Idlib ở miền Bắc, một điểm nóng xung đột tại Syria, các cuộc đụng độ nhỏ đã diễn ra giữa các lực lượng của chính phủ, các tay súng chống đối và các tay súng thuộc nhóm Mặt trận Hồi giáo Al-Nusra có liên hệ với mạng lưới khủng bố quốc tế al Qaeda. Nhóm này đã tuyên bố không tôn trọng thỏa thuận ngừng bắn giữa chính quyền của Tổng thống Bashar al-Assad với nhóm đối lập chính Quân đội Tự do Syria.

Nga đã cáo buộc chính phe đối lập phải chịu trách nhiệm về thất bại của thỏa thuận ngừng bắn. Thứ trưởng Ngoại giao Nga Gennady Gatilove ngày 27/10 nhấn mạnh phe đối lập tại Syria đã phá vỡ lệnh ngừng bắn trong dịp lễ Eid al-Adha của người Hồi giáo. "Các nước Phương Tây lại cản trở việc lên án hành động tấn công khủng bố ở Damascus tại Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc. Phe đối lập đã phá vỡ lệnh ngừng bắn và chủ trương tiếp tục bạo lực của họ là rõ ràng". Ông Gatilove nói.

Trong khi đó, quân đội Syria cũng đã cáo buộc các nhóm khủng bố có vũ trang đã phá hoại thỏa thuận ngừng bắn.

Giao tranh vẫn nổ ra ở nhiều nơi bất chấp lệnh ngừng bắn đã có hiệu lực

Bạo lực gia tăng trong ngày lễ Eid al-Adha ở nhiều nơi

Ngày 27/10 đã trở thành ngày đẫm máu nhất tại Iraq trong 4 ngày diễn ra lễ thánh Eid al-Adha, khi các vụ bạo lực xảy ra trên toàn quốc, phần lớn nhằm vào người Hồi giáo dòng Shiite, đã khiến hơn 100 người thương vong. Các vụ tấn công bạo lực liên tiếp xảy ra trong ngày 27/10 đã khiến 27 người thiệt mạng và 85 người bị thương tại nhiều tỉnh thành trên cả nước, bất chấp việc các chính quyền địa phương đã cho tăng cường an ninh.

Tại Thành phố Sadr City, phía Đông Bắc Baghdad, nơi có đông người Hồi giáo Shiite sinh sống, đã xảy ra 2 vụ đánh bom liên tiếp vào tối 27/10, làm 9 người chết và 32 người bị thương. Trong khi đó, tạ̀i thành phố Maamal lân cận, một quả bom đã phát nổ tại một khu chợ đông đúc, khiến 5 người thiệt mạng, trong đó có 3 trẻ em, và làm bị thương 13 người khác.

Tiếp đó, tại trị trấn Taji, phía Bắc Baghdad, một quả bom gài trên chiếc xe buýt chở người hành hương Shiite đã phát nổ làm 17 người thương vong, trong đó có 5 người thiệt mạng. Còn ở các thị trấn Muqdadiyah và Tuz Khurmatu cũng xảy ra các vụ tấn công nhằm vào người Hồi giáo Shiite khiến 2 người thiệt mạng và 13 người bị thương.

Còn tại Afghanistan, gần 80 người chết và bị thương trong dịp lễ Eid al-Adha. Vụ đánh bom liều chết xảy ra ngày 26/10 tại một ngôi đền ở thành phố Mayaman, thủ phủ tỉnh Farayab. Phó tỉnh Trưởng Satar Barez cho biết thủ phạm mặc sắc phục, trà trộn vào đám đông tụ tập trước ngôi đền Eid Gah và kích nổ quả bom giấu trong người. Hầu hết các quan chức của tỉnh Farayab có mặt trong đám đông phía trước ngôi đền vì hôm nay là ngày đầu tiên của dịp lễ Eid ul- Adah của người Hồi giáo.

Hiện chưa có nhóm nào thừa nhận đã gây ra vụ đánh bom.

Israel: Liên minh mới trong bầu cử Quốc hội gây lo ngại

Thủ tướng Israel Netayahu hôm 26/10 thông báo, đảng bảo thủ Likoud của ông sẽ liên kết với đảng cực hữu “Israel ngôi nhà của chúng ta” của Ngoại trưởng Liberman. Quyết đinh nhằm gia tăng lợi thế trong cuộc bầu cử Quốc hội sớm tại nước này dự kiến vào ngày 22/01/2013 có thể đảm bảo cho phe cánh hữu của Thủ tướng Netayahu và các liên minh của mình có thể giành thế đa số trong chính phủ mới.

Ông Netayahu cho rằng, tại Israel, Thủ tướng cần có một lực lượng đoàn kết đứng đằng sau để giải quyết các vấn đề quan trọng, đặc biệt là mối đe dọa từ Iran và các vấn đề kinh tế, xã hội mà nước này đang gặp phải. Theo kênh truyền hình nhà nước Israel, đảng mới có thể được đặt tên là “Likoud- ngôi nhà của chúng ta” (Likoud Beitenou).

Một điều tra công bố hồi đầu tuần cho thấy, đảng Likoud có thể giành được 27 ghế trong quốc hội 120 ghế tại nước này và đảng “Israel ngôi nhà của chúng ta” giành được 12 ghế. Nếu được thành lập, liên minh mới do ông Netayahu đứng đầu có thể giành được 65 ghế trong quốc hội mới. Các đảng đối lập đã phản đối sự liên kết của 2 đảng cánh hữu. Một số ý kiến cho rằng, một sáng kiến như thế có thể khiến Israel bị cô lập hơn nữa trên trường quốc tế, ảnh hưởng tới tiến trình ngoại giao với người Palestin. Trong khi đó các quan chức Palestin cũng không giấu được lo ngại cho rằng, sáng kiến này có thể phá hủy cơ hội hòa bình.

Ngoại trưởng Israel Lieberman

“Nóng” bầu cử quốc hội Ukraine

Ukraine đã bước vào tổng tuyển cử hôm 28/10. Dù đang mất đi sự ủng hộ của người dân, nhưng đảng cầm quyền Các khu vực của đương kim Tổng thống Ukraine Viktor Yanukovich được dự đoán nhiều khả năng sẽ giành chiến thắng.

Phát biểu trên truyền hình hôm 26/10, Tổng thống Viktor Yanukovich đã kêu gọi người dân tham gia bầu cử. “Cuộc bầu cử là một bước đi quan trọng cho phát triển đất nước Ukraine”. Ông nhấn mạnh “Những cử tri Ukraine với lá phiếu của mình sẽ lựa chọn tương lai của đất nước trong 5 năm tới. Chúng ta có quyền tham gia bỏ phiếu trong một cuộc bầu cử minh bạch và tự do”

Trong cuộc tổng tuyển cử hôm nay, cử tri Ukraine sẽ bầu ra 450 ghế của quốc hội khóa mới trên tổng số 5 nghìn 209 ứng cử viên, trong đó 2 nghìn 554 người theo danh sách các chính đảng và 2 nghìn 655 là ứng cử viên độc lập. Cuộc bầu cử diễn ra trong bối cảnh, đảng cầm quyền Các khu vực mất dần sự tín nhiệm của người dân khi thực hiện những chính sách tăng thuế và thắt chặt lương hưu; hay những yếu kém trong đối phó với tham nhũng; những tranh cãi với Mỹ và Liên minh châu Âu về vụ xét xử cựu Thủ tướng Yulia Timoshenko; căng thẳng khí đốt với Nga… Theo kết quả các cuộc thăm dò ý kiến tiến hành trước ngày 28/10 tại Ukraine, đảng Các khu vực vẫn có khả năng về nhất với 23% số phiếu ủng hộ.

Khoảng 3 nghìn 800 quan sát viên quốc tế có mặt tại Ukraine để giám sát bầu cử, tăng mạnh so với các cuộc bầu cử năm 2002 và 2006. Hôm nay, Ukraine cũng sẽ huy động 25 nghìn cảnh sát và quân dã chiến để bảo đảm trật tự.

Chính thức mở điều tra hình sự đối với Bạc Hy Lai

Trung Quốc đã chính thức mở cuộc điều tra hình sự đối với chính khách bị thất sủng, cựu Bí thư Thành ủy Trùng Khánh Bạc Hy Lai, sau khi ông này bị bãi miễn tư cách đại biểu quốc hội vào ngày 26/10.

“Viện kiểm sát Nhân dân Tối cao đã quyết định tiến hành điều tra đối với ông Bạc Hy Lai vì những cáo buộc phạm tội hình sự”, hang tin Tân Hoa Xã nhấn mạnh. Trước đó, vợ ông Bạc Hy Lai là bà Cốc Khai Lai và cựu Cảnh sát trưởng Trùng Khánh Vương Lập Quân đều đã bị bỏ tù do liên quan đến bê bối xuất phát từ vụ doanh nhân Neil Heywood người Anh bị sát hại.

Tháng trước, Chính phủ Trung Quốc cáo buộc ông Bạc Hy Lai tham nhũng và bẻ cong pháp luật để bưng bít vụ mưu sát nói trên.

Ông Bạc Hy Lai bị buộc tội đã lạm dụng quyền lực, phạm nhiều sai lầm nghiêm trọng và phải chịu trách nhiệm chính trong vụ cựu Phó Thị trưởng Trùng Khánh Vương Lập Quân bỏ chạy vào Tổng Lãnh sự quán Mỹ tại Thành Đô, cũng như vụ doanh nhân người Anh Neil Heywood bị bà Cốc Khai Lai sát hại. Cựu Bí thư Thành ủy Trùng Khánh này cũng đã bị buộc tội lợi dụng chức vụ để kiếm lợi bất chính, tự tay hoặc thông qua gia đình nhận các khoản hối lộ khổng lồ. Quyền lực của Bạc Hy Lai cũng bị vợ lợi dụng, tranh thủ để kiếm lợi. Ngoài ra, ông Bạc Hy Lai còn có quan hệ bất chính với một số phụ nữ.

Cựu Bí thư Thành ủy Bạc Hy Lai đã bị khai trừ Đảng và bãi miễn tư cách đại biểu Quốc hội

Trung Quốc tiếp tục “dọa” Nhật Bản

Thứ trưởng Ngoại giao Trung Quốc Trương Chí Quân ngày 26/10 tuyên bố nước này bảo lưu quyền áp dụng các biện pháp trả đũa mạnh mẽ nếu Nhật Bản “tạo ra các sự cố” ở những vùng biển xung quanh quần đảo Điếu Ngư/Senkaku đang tranh chấp trên biển Hoa Đông.

Phát biểu trong cuộc họp báo bất thường vào tối 26/10, ông Trương Chí Quân nhấn mạnh: “Chúng tôi đang theo dõi rất sát sao những hành động mà Nhật Bản có thể thực hiện liên quan đến quần đảo Điếu Ngư và các vùng biển liền kề. Hành động mà phía Nhật Bản có thể tiến hành sẽ quyết định đến các biện pháp trả đũa của Trung Quốc."

Thứ trưởng Ngoại giao Trung quốc nhấn mạnh: Nếu Nhật Bản tiếp tục đi theo con đường “sai trái” hiện nay và có thêm những hành động sai lầm cũng như tạo ra các sự cố liên quan đến quần đảo Điếu Ngư và thách thức Trung Quốc thì Trung Quốc sẽ dứt khoát tiến hành những biện pháp đáp trả mạnh mẽ. “Trung Quốc không thiếu gì những biện pháp trả đũa," ông Trương Chí Quân nói.

Trương Chí Quân, Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Trung Quốc

Chặng nước rút của cuộc đua vào Nhà Trắng

Cuộc chạy đua vào Nhà Trắng năm 2012 đang bước vào chặng nước rút cuối cùng. Trong khi Tổng thống Barack Obama, ứng cử viên của đảng Dân chủ tạm nghỉ ngơi, đại diện đảng Cộng hòa Mitt Romney tranh thủ tận dụng thời gian lưu lại bang Iowa để thuyết phục cử tri bỏ phiếu cho mình.

Ngày 26/10, phát biểu trước hàng nghìn cử tọa ở bang Iowa- một trong những bang được coi là quyết định đến kết quả cuộc bỏ phiếu ngày 6/11 tới, cựu Thống đốc Mitt Romney tuyên bố cuộc bầu cử sắp tới là cơ hội để cử tri Mỹ lựa chọn giữa một bên là tiếp tục các chính sách của 4 năm qua và một bên là những thay đổi thực sự, đem lại một tương lai tốt đẹp hơn. Ông nhấn mạnh thêm rằng giờ không phải lúc để tiếp tục theo đuổi những chính sách gây thất vọng, mà là thời điểm cho những thay đổi lớn thực sự cho đất nước và người dân Mỹ.

Trong khi đó, Tổng thống Obama ngày 26/10 đã tham gia cuộc phỏng vấn được truyền hình trực tiếp từ Nhà Trắng và phát trên kênh MTV. Hướng tới đối tượng cử tri trẻ được coi là chiến thuật mới được ông Obama áp dụng trong giai đoạn vận động nước rút này, bởi chính lực lượng trẻ đã góp phần làm nên chiến thắng của ông 4 năm trước.

Một tuần trước cuộc bầu cử chính thức, các cuộc thăm dò dư luận mới nhất cho thấy cuộc đua vào Nhà Trắng giữa hai ứng cử viên Dân chủ và Cộng hòa gần như vẫn ngang ngửa. Tổng thống Obama mới đây đã nhận được sự ủng hộ của cựu Ngoại trưởng Mỹ Colin Powel, một người thuộc đảng Cộng hòa nhưng cũng đã từng ủng hộ ông Obama trong cuộc bầu cử năm 2008.

Cuộc đua giữa Tổng thống Barack Obama và đối thủ Mitt Romney đang rất gay cấn

Luật biển Việt Nam lần đầu tiên được giới thiệu tại một hội thảo quốc tế ở Hàn Quốc

Ngày 26/10, Hội thảo quốc tế về “Luật, Văn hóa và Lịch sử ở Đông Á” đã diễn ra tại Viện Nghiên cứu Luật thuộc Đại học Ngoại ngữ Hàn Quốc.

Trong tham luận giới thiệu về "Luật Biển Việt Nam", Giáo sư, Tiến sĩ Võ Khánh Vinh nhấn mạnh Việt Nam đã tham gia Công ước Luật Biển của Liên hợp quốc (UNCLOS) năm 1982 và một số công ước quốc tế khác liên quan đến biển. Cho đến nay, Việt Nam luôn tuân thủ các quy định của UNCLOS 1982 trong quá trình thực hiện chủ quyền và quyền tài phán tại các vùng biển của Việt Nam trên cơ sở pháp luật Việt Nam và các thỏa thuận song phương cũng như khu vực có liên quan.

Theo Giáo sư, Tiến sĩ Võ Khánh Vinh, việc Quốc hội Việt Nam ban hành Luật Biển năm 2012 là nhằm thể chế hóa các nội dung liên quan được ghi nhận trong các văn bản pháp luật trước đây và hoàn thiện khung pháp luật phục vụ cho việc sử dụng, quản lý, bảo vệ các vùng biển, đảo và phát triển kinh tế biển của Việt Nam. "Luật Biển Việt Nam" ghi nhận nguyên tắc quản lý và bảo vệ biển thống nhất theo quy định của pháp luật Việt Nam, phù hợp Hiến chương Liên hợp quốc và các điều ước quốc tế khác mà Việt Nam là thành viên.

Cùng quan điểm với Việt Nam, các ý kiến phát biểu tại hội thảo đều nhất trí cho rằng UNCLOS là căn cứ pháp lý quan trọng để các quốc gia có biển như Việt Nam và các nước khác khẳng định chủ quyền và quyền tài phán của mình, phù hợp với công ước, đồng thời là căn cứ để phân định các vùng biển chồng lấn với các quốc gia có vùng biển liền kề và đối diện nhau.

Bão Sandy, Sơn tinh gây thiệt hại nhiều về người và của

Ngày 27/10, cơn bão nhiệt đới Sandy đã mạnh lên thành bão lớn, đồng thời dự kiến sẽ đổ bộ vào miền Đông nước Mỹ vào sáng sớm 28/10 (giờ địa phương) sau khi gây thiệt hại tại các quốc gia thuộc vùng biển Caribe.

Hiện chính quyền các bang dọc bờ Đông nước Mỹ gồm Virginia, Maryland, New York và Pennsylvania đã ban bố tình trạng khẩn cấp trong bối cảnh bão Sandy sắp đổ bộ. Riêng tại thành phố New York, các nhà chức trách đang cân nhắc việc đóng cửa các dịch vụ xe buýt, tàu điện ngầm, cầu, đường hầm... đề phòng bão quét.

Cơn bão Sandy cũng đã tác động không nhỏ đến chiến dịch vận động tranh cử ghế ông chủ Nhà Trắng trong bối cảnh chỉ còn 1 tuần nữa sẽ diễn ra cuộc bầu cử Tổng thống Mỹ 2012. Ứng cử viên Mitt Romney của đảng Cộng hòa đã hủy một cuộc tuần hành dự kiến tiến hành tại bang Virginia vào chiều tối 28/10. Tương tự, Phó Tổng thống Joe Biden cũng đã hủy chuyến đi đến địa phương này trong ngày 27/10. Trong khi đó, ứng cử viên đảng Dân chủ - đương kim Tổng thống Mỹ Barack Obama - cũng quyết định rời bang Floria vào tối 28/10, sớm hơn một ngày so với lịch trình do ảnh hưởng của bão.

Trước đó, bão Sandy đã quét qua các quốc đảo Caribe và cướp đi sinh mạng của ít nhất 59 người, trong đó có 44 người thiệt mạng tại Haiti chủ yếu do lũ lụt và lở đất. Trong khi đó, theo thông báo của nhà chức trách Cuba, bão Sandy đã gây ảnh hưởng nghiêm trọng ở tỉnh Santiago de Cuba và khiến 11 người thiệt mạng. Ít nhất có tới 4.300 ngôi nhà bị phá hủy hoàn toàn và trên 44 nghìn ngôi nhà khác bị tốc mái hoặc hư hại nặng ở khu vực này.

Cuba cũng đã hoãn bầu cử do ảnh hưởng của bão Sandy. Ngày bầu cử mới sẽ được thông báo vào "thời điểm thích hợp".

Bão nhiệt đới Sandy đổ bộ vào Cuba hôm 25/10 vừa qua, gây mất điện trên diện rộng, phá hủy nhiều nhà cửa và khiến hàng nghìn người phải sơ tán. Cơn bão này sau đó đã lần lượt quét qua 4 nước khác tại khu vực Caribe là Jamaica, Dominica, Haiti và Bahamas, gây thiệt hại lớn về người và của. Dự báo, bão Sandy sẽ đổ bộ vào miền Đông nước Mỹ vào đêm 29, rạng sáng 30/10.

Cảnh ngập lụt do bão Sandy ở Haiti, ngày 25/10

Windows 8 và máy tính bảng Surface chính thức "lên kệ"

Ngày 25/10, Tập đoàn phần mềm hàng đầu thế giới Microsoft đã chính thức ra mắt hệ điều hành Windows 8, một phiên bản mới của hệ điều hành Windows, cùng với chiếc máy tính bảng Surface.

Không chỉ được ứng dụng trong các máy tính để bàn và máy tính cá nhân, Windows 8 cũng có thể "chạy" được trên các máy tính bảng với nhiều kiểu dáng, từ những nhà sản xuất như Lenovo, Acer, Dell và tất nhiên không thể thiếu chiếc Surface của Microsoft. Hệ điều hành mới này cũng thiết kế lại giao diện màn hình bằng các biểu tượng hình vuông đại diện cho các ứng dụng khác nhau, dễ dàng tương thích với các thao tác cảm ứng. Hệ điều hành này đã sẵn sàng để người dùng có thể tải bản nâng cấp cho các máy tính sử dụng Windows tại 140 quốc gia với 37 ngôn ngữ khác nhau.

Nhân dịp này, Microsoft cũng tuyên bố sẽ tung ra thị trường máy tính bảng Surface. Chiếc máy tính bảng này có 2 phiên bản, một phiên bản chạy Windows Pro được trang bị chip Ivy Bridge 22mm và một chạy hệ điều hành Windows RT trên nền tảng ARM.

Việc Microsoft tung ra thị trường hệ điều hành Windows 8 và chiếc máy tính bảng Surface được xem là nhằm cạnh tranh với những các máy tính bảng khác của các đối thủ Apple và Google trong lĩnh vực điện toán di động. Trước đó một ngày, Apple cũng đã chính thức ra mắt chiếc máy tính bảng iPad mini với màn hình 7,9 inch và chiếc iPad thế hệ 4 với nhiều tính năng nổi trội.

Khách mời trải nghiệm chiếc máy tính bảng mới của Microsoft

Hồ Điệp (Tổng hợp)