Thứ năm 27/07/2017 05:50

Khủng hoảng Syria có làm giá dầu giảm?

07:08 | 15/04/2017

|
Tình hình căng thẳng ở Syria có thể làm phức tạp thêm mong muốn kéo dài thỏa thuận cắt giảm sản lượng với Nga của Tổ chức Các nước xuất khẩu dầu mỏ (OPEC) thêm 6 tháng nữa. Giá dầu có thể giảm nếu thỏa thuận trên không được gia hạn, thậm chí cả khi căng thẳng về địa - chính trị gia tăng ở Trung Đông. 

Thị trường dầu mỏ đang theo dõi sát sao tình hình Syria, nơi mà cuộc tấn công bằng tên lửa của Mỹ vào tuần trước đã làm gia tăng căng thẳng giữa Washington và Moskva và thu hút sự chú ý từ Arập Xêút. Hiện tại, các dự đoán của giới chuyên gia đang ngả về khả năng OPEC, bao gồm cả Arập Xêút và Iran - một đồng minh khác của Syria, sẽ cùng với Nga, kéo dài thời gian thực hiện thỏa thuận cắt giảm sản lượng thêm 6 tháng nữa, nhằm giúp giá dầu có cơ hội tăng trong năm nay.

Nhưng tình hình Syria có thể gây khó khăn hơn cho giả định này, đặc biệt nếu chính quyền của Tổng thống Mỹ Donald Trump can thiệp nhiều hơn, làm trầm trọng thêm cuộc xung đột ủy nhiệm trong khu vực Trung Đông này.

khung hoang syria co lam gia dau giam
Một cơ sở khai thác dầu của Arập Xêút

Michael Cohen, người đứng đầu nhóm nghiên cứu hàng hóa năng lượng tại Barclays - một công ty tài chính và ngân hàng quốc tế nổi tiếng của Anh, nhận định: “Đối với một căng thẳng địa - chính trị, bạn có thể “uốn” suy nghĩ theo hướng lạc quan hoặc bi quan. Xung đột căng thẳng hơn ở một khu vực lân cận - nơi khai thác 20-25 triệu thùng dầu mỗi ngày đương nhiên sẽ gây áp lực lên giá cả, khiến giá dầu tăng. Mặt khác, căng thẳng có thể sẽ tạo ra sự phân chia giữa các nhà sản xuất chính, những người hiện đang cùng nhau hợp tác thực hiện thỏa thuận cắt giảm sản lượng. Nếu Iran và Arập Xêút vì Syria mà xung đột với nhau hay thậm chí là Iran và Nga liên kết, đối địch với Mỹ và Arập Xêút do bất đồng về khủng hoảng Syria, thì khả năng các bộ trưởng OPEC và Nga thỏa thuận được với nhau về chuyện gia hạn cắt giảm sản lượng sẽ phức tạp hơn. Đó là tình huống bi quan nhất”.

Thị trường hiện nay rất mong chờ vào cuộc họp ngày 25-5 của OPEC và các nước ngoài OPEC tham gia vào thỏa thuận cắt giảm sản lượng năm ngoái. Theo ông Cohen, tại cuộc họp này, họ có thể quyết định gia hạn thỏa thuận, nhưng có thể thời gian gia hạn không phải là 6 tháng mà ngắn hơn, hoặc họ sẽ thay đổi lượng dầu đang được cắt giảm theo thỏa thuận trước đó.

Trong khi đó, chuyên gia John Kilduff của Again Capital thì đặt câu hỏi: Liệu tình hình Syria bây giờ có trở thành một cuộc chiến ủy nhiệm, làm chia rẽ các thành viên OPEC và OPEC với Nga hay không? Hay việc giá dầu thấp sẽ khiến họ tiếp tục đoàn kết với nhau?

Hôm 11-4, Down Jones cho rằng, Arập Xêút muốn kéo dài thời hạn thực hiện thỏa thuận cắt giảm sản lượng. Còn Reuters đưa tin rằng, các thành viên của OPEC đã giảm sản lượng nhiều hơn mức cam kết trong tháng 3, với tỷ lệ tuân thủ lên đến 104%.

Điều này tương phản với nhận xét chỉ cách đây 1 tháng, khi Arập Xêút cảnh báo các nhà sản xuất khác giữ cam kết tuân thủ và cho biết, sẽ còn quá sớm để nói đến chuyện có gia hạn thỏa thuận cắt giảm sản lượng hay không. Nên nhớ rằng, Arập Xêút là nước xuất khẩu dầu mỏ lớn nhất thế giới và có đóng góp phần lớn nhất vào lượng dầu mỏ được OPEC cắt giảm khai thác vừa qua.

Về khả năng các thành viên OPEC và Nga có bị chia rẽ vì Syria hay không, chuyên gia Cohen bình luận: “Câu hỏi đặt ra là liệu chính sách dầu mỏ có thể tách rời với chính sách kinh tế hay an ninh quốc gia hay không. Tôi nghĩ rằng nó phù hợp ở một số nơi và là mối quan tâm ở các nơi khác. Trong lịch sử, đã từng xảy ra nhiều trường hợp các nước OPEC giận dữ với nhau, nhưng họ vẫn có thể đạt được thỏa thuận”. Ông nhấn mạnh: “Cần phải lưu ý rằng, lãnh đạo cao nhất của các thành viên OPEC đã thực sự đồng ý với thỏa thuận sản lượng đầu tiên, chứ không phải các bộ trưởng dầu mỏ của họ”.

Ông Cohen cho rằng, điều quan trọng là lập trường thực sự của 3 người: Tổng thống Iran Hassan Rouhani, Hoàng tử Arập Xêút Mohammed bin Salman và Tổng thống Nga Vladimir Putin thế nào. Bên cạnh đó, không thể không nói đến vai trò của dầu đá phiến Mỹ. Khi mà số lượng giàn khoan tại Mỹ gia tăng và một loạt nhà sản xuất dầu mỏ phi truyền thống dự báo rằng, sản lượng khai thác dầu đá phiến sẽ cao hơn, việc OPEC gia hạn thỏa thuận cắt giảm sản lượng cũng sẽ phụ thuộc vào việc họ có muốn tiếp tục chia sẻ thị trường với các nhà sản xuất ngoài OPEC hay không.

Theo ông Cohen, OPEC sẽ gia hạn cắt giảm sản lượng, đặc biệt nếu các nguyên tắc cơ bản của thị trường suy yếu trước quyết định của họ. Nhưng vấn đề là sẽ có những nước phải chịu thiệt thòi, “gánh” nặng hơn, thậm chí “gánh” cả phần của các nước khác. Và quốc gia này, không ai khác, chính là Arập Xêút.

Ông Cohen suy đoán, trong Quý II này, sẽ có những thời điểm dầu thô tăng giá mạnh và lượng dầu tồn kho vẫn tiếp tục được rút ra. Nhưng những ngày tươi đẹp đó không kéo dài, đặc biệt khi Arập Xêút sắp bước vào mùa nắng nóng khô hạn, phải bơm nhiều dầu hơn để đáp ứng nhu cầu nội địa của họ.

Linh Phương