Thứ sáu 22/06/2018 14:51

Đằng sau sự sụt giảm giàn khoan dầu ở Canada

15:15 | 09/01/2018

|
Những vấn đề của ngành công nghiệp dầu mỏ Canada đã bộc lộ rõ ràng hơn qua việc số lượng giàn khoan dầu gần đây ở nước này sụt giảm ghê gớm từ 210 xuống còn 136 giàn vào những ngày cuối của năm 2017.  

Số giảm chủ yếu tập trung ở tỉnh Alberta - “thủ phủ” của công nghiệp dầu khí Canada. Số lượng giàn khoan của Alberta đã giảm từ 162 xuống 118 trong tuần cuối cùng của năm 2017. Đặc biệt, ở tỉnh Saskatchewan, tuy con số giàn khoan phải ngừng hoạt động không lớn bằng ở tỉnh Alberta, nhưng sự sụt giảm là đáng báo động khi mà giữa tháng 12-2017 vẫn có 43 giàn, đến hết năm 2017, số giàn khoan hoạt động chỉ còn 3 giàn!

Sự sụt giảm này ngỡ sẽ trợ giúp giá dầu nặng chuẩn Western Canada Select (WCS) của Canada - thường giao dịch ở mức giá thấp đáng kể so với giá dầu chuẩn WTI của Mỹ, nhưng sự chênh lệch giá giữa dầu WCS và WTI lại trở nên lớn bất thường vào tháng 11 và 12-2017 vì nhiều lý do khác nhau. Sự cố rò rỉ khiến hoạt động của đường ống dẫn dầu Keystone bị gián đoạn đã dẫn đến sự gia tăng nhanh chóng trữ lượng dầu tồn kho tại Canada, khiến các kho chứa dầu ở nước này lên mức cao kỷ lục trong tháng 12-2017.

dang sau su sut giam gian khoan dau o canada
Đoạn khởi đầu của đường ống dẫn dầu Keystone, ở Hardisty, Alberta, Canada.

Vấn đề thực sự nghiêm trọng bởi đường ống Keystone là tuyến vận tải chính, chạy dài 4.324km, dẫn dầu từ tỉnh Alberta của Canada tới các điểm tiếp nhận dầu ở Cushing, Oklahoma và Patoka, Illinois của Mỹ. Ngay cả khi khắc phục được sự cố của Keystone thì ngành công nghiệp dầu mỏ Canada vẫn phải đối mặt với một khó khăn lớn, đó là thiếu đường ống mới để dẫn dầu từ Alberta ra thị trường. Các nhà sản xuất dầu cát ở Alberta về cơ bản là con tin của những người mua ở Mỹ. Sản lượng dầu tăng lên trong khi đường ống thì thiếu, công suất vận tải lại hạn chế như vậy, khiến lượng dầu bị buộc phải đẩy vào kho dự trữ tăng lên và ảnh hưởng đến giá của dầu WCS.

Nói tóm lại, hiện đang có tình trạng dư thừa cung cấp dầu mỏ ở Canada và tình trạng này vẫn khó giải quyết vì họ sẽ không được bổ sung công suất đường ống trong ít nhất 2 năm tới. Ba đề xuất chính về đường ống, bao gồm xây dựng đường ống Trans Mountain mở rộng của Kinder Morgan, Keystone XL của Trans Canada và thay thế Line 3 của Enbridge - tất cả đều phải đối mặt với các câu hỏi pháp lý và không chắc chắn về ngày hoàn thành.

Trong khi đó, các nhà sản xuất dầu cát của Canada lại đang bổ sung nguồn cung mới. Nhiều người có thể thắc mắc bởi mức giá dầu hiện tại ít hấp dẫn với các dự án thượng nguồn mới, đặc biệt là với các dự án dầu cát vừa “bẩn”, vừa có chi phí cao ở Canada. Tuy nhiên, vẫn còn một số dự án đã khởi động từ 5 năm trước, khi giá dầu còn cao, chẳng hạn như Dự án Fort Hills của Suncor Energy. Dự án này khi hoàn thiện sẽ bổ sung thêm gần 200.000 thùng dầu/ngày cho sản lượng dầu của Canada trong vòng 12 tháng.

Điều đó có nghĩa là áp lực lên dầu WCS có lẽ sẽ không biến mất. Sự sụt giảm giàn khoan của Canada vừa qua chính là kết quả nhãn tiền của việc dầu WCS giảm giá trong 2 tháng 11 và 12-2017. Giải pháp vận chuyển dầu bằng đường sắt dù đã được các công ty của Canada sử dụng và giúp giải quyết một lượng dầu tồn kho nhất định, đẩy giá dầu WCS tăng hơn một chút, nhưng theo giới phân tích, chênh lệch lớn hơn bình thường giữa giá dầu WCS của Canada và dầu WTI của Mỹ có thể kéo dài một thời gian nữa. Ngoài ra, Canada cũng có thể bổ sung công suất lọc dầu mới để xử lý tất cả dầu mỏ tồn dư tại chỗ.

Công ty Tư vấn năng lượng IHS Markit đã nghiên cứu một số kịch bản cho ngành dầu khí Canada, bao gồm nâng cấp các nhà máy lọc dầu hiện có để chế biến dầu nặng thành dạng dầu tổng hợp nhẹ hơn, cũng như xây dựng các nhà máy lọc dầu hoàn toàn mới. IHS Markit kết luận rằng, mặc dù có cơ hội để cải tạo, nâng cấp các nhà máy lọc dầu hiện có, nhưng sự dư thừa cung cấp dầu nhẹ ở Bắc Mỹ có thể sẽ là một bài toán kinh tế khó cân nhắc với Canada. Bổ sung công suất lọc dầu mới là một rủi ro. Trong bất kỳ trường hợp nào, các sản phẩm tinh chế và dầu nhẹ hơn vẫn sẽ cần được xuất khẩu qua đường ống.

Có thể thấy, ngành công nghiệp dầu mỏ của Canada đang phải đối mặt với nhiều trở ngại hơn so với các nhà sản xuất dầu đá phiến ở Mỹ. Số lượng giàn khoan của Mỹ được theo dõi chặt chẽ trên khắp thế giới như một thông tin tham khảo để dự báo những gì sẽ xảy ra tiếp theo trên thị trường dầu mỏ, vì điều này phản ánh lượng cung dầu đá phiến Mỹ sẽ tăng hay giảm. Nếu sản lượng dầu đá phiến của Mỹ giảm thì đây là một dấu hiệu cho thấy thị trường đang thắt chặt và giá dầu có tiềm năng cao hơn. Nhưng ngược lại, giá dầu cao hơn lại có khả năng kích thích các nhà sản xuất dầu đá phiến Mỹ khoan nhiều hơn. Tuy nhiên, các nhà sản xuất dầu cát Canada sẽ không được hưởng lợi gì nhiều khi thị trường dầu mỏ thế giới khởi sắc, do các vấn đề trong nước và khu vực, chủ yếu là do thiếu công suất đường ống dẫn dầu.

Các nhà sản xuất dầu cát ở Alberta về cơ bản là con tin của những người mua ở Mỹ. Sản lượng dầu tăng lên trong khi đường ống thì thiếu, công suất vận tải lại hạn chế, khiến lượng dầu bị buộc phải đẩy vào kho dự trữ tăng lên và ảnh hưởng đến giá của dầu WCS.

Linh Phương

Share on Google+