Thứ sáu 18/08/2017 13:42

Chìm sâu trong tâm hồn Trung Âu

10:42 | 27/02/2017

|
Ngôi nhà phản chiếu tâm hồn người chủ. Ngôi nhà chỉ thực sự sống khi chủ nhân xây nên ngôi nhà luôn sống ở đó, ngôi nhà cũng hít thở, vui buồn theo tâm trạng người chủ.

Ngôi nhà sẽ hiu hắt và tàn lụi rất nhanh nếu chủ nhà rời bước ra đi mãi mãi. Vì thế, khi tới bất cứ vùng nào, muốn được chìm sâu trong tâm hồn người bản địa, bạn hãy dừng lại và ngắm thật kỹ những ngôi nhà họ xây và ở trong đó.

Sang châu Âu, nhất là vùng Trung Âu như cộng hòa Czech, Slovakia, tôi mê mẩn những ngôi nhà cổ được xây dựng toàn bằng gỗ. Đó là những ngôi nhà khá nhỏ, mái dốc, cửa ra vào và cửa sổ cũng nhỏ, gỗ được sơn màu cà phê cháy trông khá thân thiện. Và có lẽ, đó là lối kiến trúc mang tâm hồn người Âu đậm đà nhất.

Châu Âu có rừng, và cộng với khí hậu ôn đới khô lạnh nên hầu như tất cả các loại gỗ, từ gỗ cứng như thép tới gỗ mềm như… khoai đều có thể sử dụng được lâu dài và không bị mối mọt tấn công hay mủn mục nhanh chóng như ở các nước có khí hậu nhiệt đới gió mùa. Cách nay hai thế kỷ trở về trước, người trung Âu thích dùng gỗ trong xây dựng, vì gỗ khá linh hoạt, người thợ có thể biến tấu thoải mái trên chất liệu gỗ để tạo nên kiến trúc phong phú, từ đơn giản, đặc trưng tới kỳ vĩ. Gỗ cũng tạo cảm giác ấm áp và thân thiện. Không chỉ dùng trong xây dựng, gỗ được sử dụng để chế tạo rất nhiều dụng cụ gia đình, sinh hoạt nói chung. Vì thế, nên mỗi gia đình ở trung Âu đều có một xưởng với đầy đủ dụng cụ làm đồ gỗ, và mọi người đàn ông ở đây đều là những bác thợ mộc lành nghề, họ đều biết làm, làm giỏi và có thể tự mình xây dựng một ngôi nhà gỗ mà chẳng cần thuê mướn ai.

Nhà gỗ cổ Trung Âu có tường được ghép bằng những thân gỗ kích cỡ trung bình, cho vẻ đẹp hoang dã tự nhiên. Các cột trụ chính bốn góc được dựng bằng cả thân gỗ lớn. Vách ngăn giữa các phòng được làm bằng gỗ xẻ tấm. Sàn lát gỗ, tất nhiên. Nhưng điều khiến tôi ngạc nhiên là mái nhà cũng được lợp bằng gỗ. Gỗ được xẻ ra thành tấm dài chừng 30cm, dày 1,5cm được cắt bào sao cho khi lợp lên miếng nọ được đóng chặt vào miếng kia bởi các khớp nối, tạo nên một mái gỗ phẳng phiu đẹp mắt đến sững sờ. Bao quanh nhà là những hàng rào gỗ dễ thương, lấp ló những khóm hoa hồng trổ bông rực rỡ, hay những thân hướng dương vươn cao, khoe những đóa hoa lớn thắm vàng như nắng.

Bên trong ngôi nhà, người ta có thể để nguyên màu gỗ tự nhiên, hoặc sơn trắng tường gỗ. Những người Trung Âu cao lớn là thế nhưng khi ở trong ngôi nhà gỗ, mọi vật dụng của họ đều có kích cỡ vừa phải, thậm chí là nhỏ đến ngạc nhiên. Có thể do mùa đông khắc nghiệt, họ chỉ dựng ngôi nhà nho nhỏ để đỡ tốn nhiệt sưởi ấm cả ngôi nhà. Bắt buộc ngôi nhà nào cũng có lò sưởi. Vào mùa đông, khi tuyết trắng bao phủ nơi nơi, tuyết đổ tràn lên các mái gỗ, nước đóng băng cứng các dòng sông, con suối, thì cái lò sưởi trong mỗi gia đình thường đỏ lửa cả ngày và đêm. Nếu ngôi nhà lớn quá, sẽ phải bố trí vài cái lò sưởi mới đủ ấm, mà như thế thì rất tốn củi.

Những gia đình có thu nhập trung bình hoặc nghèo, lắm khi không có đủ củi để đốt lò sưởi cho cả mùa đông. Đó là một trong những nỗi sợ hãi lớn nhất của người Âu. Vì thế, nhà gỗ cổ được làm nhỏ thôi, chỉ được dựng trên diện tích chừng 50 đến 60 mét vuông, nhưng được bố trí đủ mọi vật dụng tiện ích phục vụ cuộc sống. Do đó kích cỡ các vật dụng như bàn, ghế, giường, tủ, bếp… đều khá khiêm tốn.

Vào khu vực bếp, bạn sẽ thấy gỗ thực sự thăng hoa như thế nào. Những dụng cụ nấu nướng, đặc biệt là những khuôn bánh, xẻng gỗ đưa bánh mì vào lò nướng, thố đựng sữa, nguyên liệu nấu ăn, bộ thìa gỗ, cán bột bánh… khiến ta ngay lập tức có cảm giác yên ổn và hạnh phúc ngập tràn, chỉ muốn lưu lại gian bếp gỗ ấy mà làm một bữa tối ấm nóng no nê.

chim sau trong tam hon trung au
Nội thất trong nhà gỗ
chim sau trong tam hon trung au
Nhà thờ gỗ
chim sau trong tam hon trung au
chim sau trong tam hon trung au
Nhà gỗ
chim sau trong tam hon trung au
Một góc bếp
chim sau trong tam hon trung au
Mỗi vật dụng trong nhà đều khá khiêm tốn
chim sau trong tam hon trung au
Gia đình nào cũng có xưởng làm gỗ riêng

Ảnh: Silbernagl Vaclav

Anh Đào