Thứ tư 22/11/2017 09:11

Biển Nam Cực sẽ không còn… chim cánh cụt?

07:31 | 26/10/2017

|
Theo Quỹ Bảo vệ Thiên nhiên Thế giới (WWF), hàng chục nghìn con chim cánh cụt non đã chết tại Nam Cực do không thể tìm được thức ăn, thông tin được đăng tải trên tờ Independent hôm 13-10 vừa qua.

Chim cánh cụt chết hàng loạt

Khoảng 36.000 cá thể chim cánh cụt non ở Terre Adelie, vùng đất vốn được xem là lãnh địa của chim cánh cụt tại Nam Cực đã chết, chỉ còn lại 2 con, nguyên do là chúng đã quá đói vì không tìm được thức ăn trong suốt thời gian dài. Kết quả được công bố bởi các nhà khoa học Pháp, dưới sự hỗ trợ của WWF, sau khi nghiên cứu trên phạm vi đảo Petrels, Nam Cực. Các nhà khoa học đã phát hiện hàng nghìn quả trứng chim không nở và rất nhiều chim cánh cụt non bị chết lẫn trong tuyết.

Nghiên cứu thực địa cho thấy, biển băng lan rộng bất thường ở Nam Cực dưới tác động của biến đổi khí hậu đã khiến chim bố và chim mẹ phải đi xa hơn để tìm thức ăn, bỏ lại đàn chim non ở nhà chết đói.

bien nam cuc se khong con chim canh cut
Một chú chim cánh cụt Adelie chết đói ở Nam Cực tháng 1-2017 (ảnh: Independent)

Yan Ropert-Coudert, một chuyên gia tại Viện Nghiên cứu Khoa học Quốc gia Pháp nhận định: “Diện tích băng đá tăng khiến các cá thể bố mẹ phải di chuyển rất xa để kiếm thức ăn. Chúng phải di chuyển xa hơn 100km so với hằng năm”.

Chim cánh cụt được biết đến như là một trong những sinh vật dẻo dai và khả năng sinh tồn tốt nhất trên trái đất. Song giờ đây loài này cũng đã phải chịu tác động khủng khiếp của sự nóng lên toàn cầu. Trước đó, chim cánh cụt Adelie sống rất… “khỏe” ở vùng Nam Cực, chúng rất thích ăn những con krill - một loài giáp xác giống như những con tôm nhỏ, song số lượng krill ngày càng suy kiệt do bị tàu cá đánh bắt.

Về phần mình, các chuyên gia WWF cho biết, thảm họa lần này chỉ xảy đến với một đàn chim cánh cụt riêng biệt ở Adelie. Song do biến đổi khí hậu, dự kiến Nam Cực sẽ ấm dần lên, băng đá sẽ tan bớt, thực trạng chim cánh cụt non chết hàng loạt thực sự là vấn đề đáng báo động trong tương lai. Hiện tại, WWF đang kêu gọi sự hợp tác của các chính phủ, nhằm ban hành một lệnh cấm đánh bắt cá tại vùng biển phía đông Nam Cực, giảm thiểu sự cạnh tranh nguồn thức ăn với chim cánh cụt Adelie.

Kế hoạch giải cứu

4 năm trước, tình trạng này đã từng diễn ra, khi số lượng chim non bị suy kiệt nghiêm trọng. Đàn chim cánh cụt Adelie ở thời điểm đó có tới 20.196 cặp chim, song những chim bố và chim mẹ không thể sinh và nuôi lớn nổi con chim non nào, do lượng băng biển lớn bất thường kết hợp với nhiệt độ nóng lên và mưa. Nhiệt giảm nhanh đột ngột khiến chúng bị ướt và chết cóng. Năm 2015, khoảng 150.000 con chim cánh cụt Adelie bị chết sau khi một tảng băng trôi khổng lồ mắc kẹt bao vây vịnh Commonwealth tại Nam Cực, khiến đàn chim cánh cụt không thể tìm được thức ăn.

Rod Downie, một chuyên gia thuộc WWF nói: “Chim cánh cụt Adelie là một trong những loài động vật tuyệt vời nhất hành tinh chúng ta. Sự việc này (chim cánh cụt non chết hàng loạt) thực sự tương phản với những hình ảnh mà Disney từng xây dựng về chim cánh cụt nơi đây”.

Không chỉ riêng chim cánh cụt, cũng trong tháng 10 vừa qua, một cuộc họp của Ủy ban Bảo tồn sinh vật biển Nam Cực (CCAMLR) đã được đưa ra nhằm giải cứu các loài sinh vật Nam Cực.

Tác động của biến đổi khí hậu đang khiến nhiều loài động vật điêu đứng, và vùng cực Nam của trái đất cũng không nằm ngoài số đó.

Năm ngoái, hội nghị CCAMLR đã quyết định lập khu vực bảo tồn biển lớn nhất thế giới diện tích hơn 1,55 triệu km2 ở biển Ross, Nam Cực. Dự định, các nhà khoa học sẽ thành lập một khu vực tương tự ở Đông Nam Cực với diện tích khoảng 1 triệu km2, trên phạm vi có nhiều chim cánh cụt bị chết.

Các nhà nghiên cứu đã phát hiện ra rằng, hai yếu tố địa chất ổn định gồm địa hình ở Nam Cực và độ sâu của đại dương xung quanh ảnh hưởng đến gió và các dòng hải lưu. Những yếu tố này tác động đến việc hình thành lớp vỏ băng ở biển Nam Cực và giúp duy trì nó.

Hằng năm, băng ở đại dương mở rộng tối đa xung quanh các lục địa đóng băng vào tháng 9 và thường rút khoảng 17% vào tháng 2. Song cũng theo nghiên cứu của Cơ quan Hàng không và Vũ trụ Hoa Kỳ (NASA) năm ngoái, băng ở Nam Cực đang dày lên, đủ để bù lại phần mất đi do các sông băng tan chảy.

Mai Lâm